Doradca Podatnika 48/2006 VAT

Decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z 31 października 2006 r. (PP-I-005/226/AB/06)

Czynności w zakresie obsługi statku w trakcie transportowania pasażerów, np. prowadzenie restauracji czy dbanie o higienę na statku, są usługami pomocniczymi w stosunku do usług transportu. W związku z tym miejscem świadczenia usług jest miejsce ich faktycznego świadczenia.

Podatnik zajmuje się, na rzecz podmiotu holenderskiego i na jego statku, obsługą statku pasażerskiego w zakresie sprzątania, czyszczenia i przygotowywania kajut, czyszczenia i prania chemicznego oraz prasowania pościeli i mundurów, prowadzenia restauracji i baru, organizowania zaopatrzenia dla statku. Kwota wynagrodzenia za świadczoną usługę uwzględniona jest w cenie za transport osób. Trasa rejsu rozpoczyna się w Holandii i nie przebiega przez terytorium Polski.

PYTANIE PODATNIKA

Jak określić miejsce świadczenia usług w zakresie obsługi statku pasażerskiego na rzecz kontrahenta holenderskiego?

ODPOWIEDŹ URZĘDU

O miejscu świadczenia usług rozstrzygają przepisy rozdziału trzeciego art. 27 i 28 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 ze zm.).

Zgodnie z ogólną zasadą określoną w art. 27 ust. 1 ustawy, w przypadku świadczenia usług miejscem świadczenia jest miejsce, gdzie świadczący usługę posiada siedzibę, a w przypadku posiadania stałego miejsca prowadzenia działalności, z którego świadczy usługi - miejsce, gdzie świadczący usługę posiada stałe miejsce prowadzenia działalności; w przypadku braku takiej siedziby lub stałego miejsca prowadzenia działalności - miejsce stałego zamieszkania, z zastrzeżeniem ust. 2-6, i art. 28, w których zawarto odstępstwa od tej zasady w odniesieniu do określonych usług. W celu ustalenia miejsca świadczenia usług należy w pierwszej kolejności sprawdzić, czy usługi te nie są objęte szczególnymi regulacjami.

Ponadto, w przypadku ewentualnych dalszych wątpliwości w tym zakresie, każdą transakcję należy rozpatrywać w kontekście konstrukcyjnych założeń wspólnego systemu VAT określonych w VI Dyrektywie, do których należy m.in. zasada opodatkowania świadczenia w miejscu konsumpcji.

Biorąc pod uwagę powyższe założenia należy uznać, że usługi wykonywane przez spółkę są usługami pomocniczymi w stosunku do usług transportu i znajduje do nich zastosowanie przepis art. 27 ust. 2 pkt 3b ustawy. Analiza językowa terminu "usługi pomocnicze" wskazuje, że termin ten oznacza każdą działalność niezbędną do realizacji usługi podstawowej, uzupełniającą ją i od niej zależną. Podobne definicje usług pomocniczych funkcjonują w innych państwach unijnych.


Niewątpliwie obecnie przy realizacji usługi morskiego transportu pasażerskiego nieodzowne jest zapewnienie pasażerom właściwych warunków, tj. zapewnienie posiłków, miejsc noclegowych i podobnych świadczeń wykonywanych przez spółkę.

Ponadto występuje stosunek zależności tych usług od usługi podstawowej, bez której nie byłoby potrzeby ich wykonywania, a więc przedmiotowe czynności spółki spełniają kryteria usług pomocniczych.

Zgodnie z art. 27 ust. 2 pkt 3b ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług w przypadku świadczenia usług pomocniczych do usług transportowych, takich jak załadunek, rozładunek i podobne czynności - miejscem świadczenia usług jest miejsce, gdzie usługi te są faktycznie świadczone, z zastrzeżeniem art. 28.

Treść powołanego wyżej przepisu wskazuje, iż polski ustawodawca pozostawił otwarty katalog usług pomocniczych w stosunku do usług transportu, zatem za pomocnicze, poza załadunkiem, rozładunkiem i podobnymi czynnościami, można także uznać wykonywane przez spółkę czynności w zakresie obsługi statku w trakcie transportowania pasażerów, np. prowadzenie restauracji czy dbanie o higienę na statku. Spółka prawidłowo zatem przyjęła, że miejscem świadczenia przedmiotowej usługi jest miejsce jej faktycznego świadczenia, tj. poza terytorium Polski.