Doradca Podatnika 49/2006 Obrót gospodarczy

Od 1 stycznia 2007 r. będzie obowiązywała ustawa z 18 października 2006 r. o zmianie ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 208, poz. 1540).

Nowe regulacje stanowią dostosowanie przepisów polskich do wymagań prawa Unii Europejskiej, czyli Pierwszej Dyrektywy Rady z 9 marca 1968 r. w sprawie koordynacji gwarancji, jakie są wymagane w państwach członkowskich od spółek w rozumieniu art. 58 akapit drugi Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, w celu uzyskania ich równoważności w całej Wspólnocie, dla zapewnienia ochrony interesów zarówno wspólników, jak i osób trzecich (68/151/EWG), znowelizowanej Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 czerwca 2003 r. (2003/58/WE).

Zgodnie z jej przepisami wszystkie państwa UE muszą udostępniać informacje i dokumenty dotyczące spółek kapitałowych i komandytowo-akcyjnych wpisanych do KRS, także drogą elektroniczną, najpóźniej od 1 stycznia 2007 r. Ustawa z 18 października 2006 r. wprowadza zmiany w pięciu ustawach: z 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (j.t. Dz.U. z 2001 r. nr 17, poz. 209 ze zm.), z 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. nr 43, poz. 296 ze zm.), z 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U. nr 94, poz. 1073 ze zm.), z 29 września 1994 r. o rachunkowości (j.t. Dz.U. z 2002 r. nr 76, poz. 694 ze zm.) oraz z 22 grudnia 1995 r. o wydawaniu Monitora Sądowego i Gospodarczego (Dz.U z 1996 r. nr 6, poz. 42 ze zm.).

USTAWA O KRS

Zadania Centralnej Informacji zostaną poszerzone o prowadzenie elektronicznego katalogu dokumentów spółek, ich przechowywania i udostępniania kopii zainteresowanym. Odpowiednikiem elektronicznego podpisu osób fizycznych stanie się urzędowa pieczęć elektroniczna. Kopie dokumentów będą udostępniane na wniosek zainteresowanego.

Wybór formy wniosku (elektronicznej lub papierowej) będzie jednocześnie wyborem formy otrzymanej kopii dokumentu (również informacji udzielanych przez CI). Jednak tylko papierowa forma kopii dokumentu zachowa moc dokumentu wydanego przez sąd (ze względu na możliwość wykorzystania podpisu elektronicznego wyłącznie przez osoby fizyczne i konieczność użycia urzędowych pieczęci). Udostępnianie kopii dokumentów będzie odpłatne.

KODEKS POST˘POWANIA CYWILNEGO

Nowelizacja kodeksu postępowania cywilnego (art. 6933) umożliwi składanie wniosku do sądu rejestrowego drogą elektroniczną. Każdy wniosek rejestrowy przesyłany drogą elektroniczną powinien być opatrzony bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą kwalifikowanego certyfikatu.

W przypadku braku potwierdzenia odbioru korespondencji (z przyczyn obiektywnych, niezależnych od wnioskodawcy, np. awarii sieci przesyłowej) i dla ułatwienia zakończenia postępowania doręczeniowego, wprowadzono 14-dniowy termin na przyjęcie skuteczności doręczenia (analogicznie do tradycyjnego doręczenia korespondencji poleconej). System będzie uniemożliwiał zniknięcie elektronicznej korespondencji bez odnotowania tego faktu.

Elektroniczne potwierdzenie odbioru korespondencji przez wnioskodawcę wraca do sądu. Ministerstwo Sprawiedliwości ma możliwość kontrolowania umieszczenia i dalszego pozostawania przesyłki pod danym adresem elektronicznym.

W nowelizacji określono też warunki, jakie muszą spełniać dokumenty przesyłane do sądu drogą elektroniczną, i rodzaje dokumentów, które nie mogą mieć formy elektronicznej (np. wypisy z aktów notarialnych), ale mogą być przesłane do sądu z wykorzystaniem drogi elektronicznej (nowelizacja art. 6944 k.s.h.). Ponieważ część dokumentów urzędowych może być sporządzona wyłącznie w formie papierowej, ustawa dopuszcza przetworzenie dokumentu papierowego, np. przy użyciu skanera, i przesłanie go drogą elektroniczną do sądu.

Taki odpis musi być opatrzony bezpiecznym podpisem elektronicznym notariusza, weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu. W ten sam sposób mogą być poświadczane przez notariusza inne dokumenty w formie papierowej (których on sam nie sporządzał) oraz wzory podpisów, w celu ich przesłania drogą elektroniczną.

KODEKS SPÓŁEK HANDLOWYCH

Spółki z o.o., spółki komandytowo-akcyjne i spółki akcyjne (również spółki europejskie), w pismach i zamówieniach handlowych oraz na swoich stronach internetowych, będą musiały - obok dotychczasowych informacji - podawać także oznaczenie sądu rejestrowego, w którym przechowywana jest dokumentacja spółki, jej numer rejestracyjny oraz dane o wysokości kapitału zakładowego i kapitału faktycznie wpłaconego (ostatnie dane nie dotyczą spółek z o.o., które pokrywają kapitał zakładowy w całości).

Wymienione spółki będą też miały obowiązek wpisywać do KRS numer NIP, który będzie cechą identyfikacyjną przedsiębiorcy. Nieujawnienie danych podlegających obowiązkowi informacyjnemu podlegać będzie karze grzywny do 10 000 zł. Stosowanie przepisów ustawy jest obligatoryjne także wobec osób pozostających ze spółkami w stałych stosunkach gospodarczych. Zmiany dotyczą art. 127, art. 206 § 1, art. 374 § 1 kodeksu spółek handlowych.

USTAWA O RACHUNKOWOŚCI

Zmiana polega na doprecyzowaniu przepisu karnego dotyczącego sankcji m.in. za: niepoddanie badaniu, niezłożenie do ogłoszenia, a także niezłożenie w rejestrze sądowym wszelkich sprawozdań finansowych wymaganych przez ustawę o rachunkowości. Grozi za to kara grzywny lub pozbawienia wolności (art. 79 ustawy).

USTAWA O WYDAWANIU MONITORA SĄDOWEGO I GOSPODARCZEGO

Ponieważ dyrektywa wymaga, aby informacje o wpisie do rejestrów mogły być dobrowolnie ogłaszane przez spółki, w jakimkolwiek języku urzędowym Unii, nowelizacja gwarantuje możliwość, a nie tylko obowiązek, w przypadku, gdy przepisy tego wymagają, publikacji danych w Monitorze Sądowym i Gospodarczym (art. 1 ust. 3 pkt 3 ustawy).

(oprac. na podstawie nowelizacji ustawy z 18 października 2006 r. o zmianie ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. nr 208, poz. 1540)