Doradca Podatnika 51-52/2006 Ubezpieczenia

Jestem osobą fizyczną i zamierzam rozpocząć działalność gospodarczą. Proszę o informację, przez jaki czas można korzystać z możliwości płacenia preferencyjnych składek ZUS? Ile wynoszą te składki?

Prawo do opłacania preferencyjnych składek ZUS nowy przedsiębiorca nabywa na okres 24 miesięcy od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej. Wysokość składek uzależniona jest od zadeklarowanej przez przedsiębiorcę kwoty, nie mniejszej jednak niż 30 proc. najniższego wynagrodzenia za pracę.

Osoby fizyczne, które po 24 sierpnia 2004 r. rozpoczęły prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej, mogą skorzystać z przysługującego im prawa do opłacania preferencyjnych składek ZUS. Osoby takie mogą opłacać składki na ubezpieczenia społeczne od zadeklarowanej przez siebie kwoty, nie mniejszej jednak niż 30 proc. kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę. Z możliwości takiej przedsiębiorca może skorzystać przez dwa lata od daty rozpoczęcia prowadzenia działalności gospodarczej.


Składki w takiej wysokości mogą opłacać osoby, które prowadzą pozarolniczą działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz na podstawie innych szczególnych przepisów, w tym także wspólnicy spółki cywilnej. W takim rozumieniu działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły.

Od 1 stycznia 2006 r. minimalna wysokość wynagrodzenia za pracę wynosi 899,10 zł brutto. Minimalna podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne dla osób rozpoczynających działalność gospodarczą wynosi więc 269,73 zł. Minimalne wynagrodzenie wzrośnie jednak od początku 2007 r. i wyniesie 936 zł brutto. Ulgowa podstawa wymiaru składek podniesie się więc do kwoty 280,80 zł.

Zaznaczyć również należy, iż podstawa wymiaru składek ulega proporcjonalnemu zmniejszeniu, jeżeli działalność została rozpoczęta lub zakończona w trakcie miesiąca kalendarzowego lub w przypadku, gdy prowadzący działalność przez część miesiąca był niezdolny do pracy i spełnia warunki do przyznania zasiłku chorobowego. Podstawą wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe będzie zatem kwota:

• do końca 2006 r. - 269,73 zł
• od 1 stycznia 2007 r. - 280,80 zł.

Podobnie będzie w przypadku składek na ubezpieczenie wypadkowe i chorobowe (o ile osoba prowadząca działalność gospodarczą do takiego przystąpi, bowiem nie jest ono dla tych osób obowiązkowe), ponieważ podstawą wymiaru tych składek jest podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe.

Natomiast składka na ubezpieczenie zdrowotne powinna być naliczana i opłacana na zasadach ogólnych, czyli od zadeklarowanej kwoty, nie niższej niż 75 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw, włącznie z wypłatami z zysku.

Osoby prowadzące działalność gospodarczą mają obowiązek opłacać składki na Fundusz Pracy, ustalone od kwot stanowiących podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, jeżeli wynoszą one w przeliczeniu na okres miesiąca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę.

Osoba rozpoczynająca działalność gospodarczą, która jako podstawę wymiaru składek zadeklarowała kwotę 30 proc. minimalnego wynagrodzenia, nie opłaca składki na Fundusz Pracy, ponieważ jej podstawa wymiaru składek emerytalnej i rentowej jest niższa od minimalnego wynagrodzenia.

Fakt rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej należy zgłosić do ZUS, a więc złożyć zgłoszenie płatnika składek (na formularzu ZUS ZFA) oraz zgłosić do ubezpieczeń siebie jako ubezpieczonego (na formularzu ZUS ZPA).

Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.