Doradca Podatnika 51-52/2006 Ubezpieczenia

Jestem osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą. Od stycznia 2007 r. zamierzam zatrudnić na umowę zlecenia emeryta. Czy za tego pracownika będę musiał odprowadzać składki ZUS?

Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (dalej: ustawa o s.u.s) obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, zwanymi dalej "zleceniobiorcami", oraz osobami z nimi współpracującymi.

Natomiast zgodnie z art. 9 ust. 4a ustawy o s.u.s. osoby, które wykonują pracę na podstawie umowy zlecenia, mające ustalone prawo do emerytury lub renty podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, jeżeli równocześnie nie pozostają w stosunku pracy. Zatem od osoby mającej ustalone prawo do emerytury i jednocześnie wykonującej pracę na podstawie umowy zlecenia, istnieje obowiązek opłacania składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Natomiast ubezpieczenie chorobowe będzie ubezpieczeniem dobrowolnym (art. 11 ust. 2 ustawy o s.u.s.).

Ubezpieczenie wypadkowe będzie obowiązkowe tylko wtedy, gdy praca będzie wykonywana przez emeryta w siedzibie zleceniodawcy. W innych przypadkach ubezpieczenie wypadkowe jest dobrowolne. Zgodnie bowiem z art. 12 ust. 3 ustawy o s.u.s, nie podlegają ubezpieczeniu wypadkowemu osoby, które wykonują pracę na podstawie umowy zlecenia poza siedzibą lub miejscem prowadzenia działalności zleceniodawcy.

Jeśli chodzi natomiast o obowiązek odprowadzania składek na ubezpieczenie zdrowotne, ma tu zastosowanie art. 66 ust. 1 pkt 1 ppkt e) i pkt 16 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, zgodnie z którym obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy zlecenia, oraz osoby pobierające emeryturę.

Zatem będzie istniał obowiązek odprowadzania składek na ubezpieczenie zdrowotne zarówno z tytułu wykonywania pracy na podstawie umowy zlecenia, jak i z tytułu pobieranego świadczenia emerytalnego, bowiem ma tu zastosowanie art. 82 ust. 1 wyżej wskazanej ustawy, zgodnie z którym - w przypadku gdy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego - składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie.

Obowiązek opłacania składek na Fundusz Pracy wynika bezpośrednio z ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zgodnie z art. 104 ust. 1 pkt 1 ppkt c) obowiązkowe składki na Fundusz Pracy, ustalone od kwot stanowiących podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe bez stosowania ograniczenia, o którym mowa w art. 19 ust. 1 ustawy o s.u.s., wynoszących w przeliczeniu na okres miesiąca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę, art. 6 ust. 2 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę - co najmniej wynagrodzenie, o którym mowa w tym przepisie, a w przypadku osób wykonujących pracę w okresie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania - co najmniej 50 proc. minimalnego wynagrodzenia za pracę, opłacają pracodawcy oraz inne jednostki organizacyjne za osoby wykonujące pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, oraz za osoby z nimi współpracujące.

 Podsumowując, należy stwierdzić, że od emeryta wykonującego pracę na podstawie umowy zlecenia będzie istniał obowiązek odprowadzenia składek na ubezpieczenia: emerytalne, rentowe, zdrowotne, Fundusz Pracy, wypadkowe (w przypadku ubezpieczenia wypadkowego tylko wtedy, gdy praca jest wykonywana w siedzibie zleceniodawcy).

Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.