Doradca Podatnika 07/2007 Obrót gospodarczy

Julia Chełmońska
prawnik,
specjalista prawa gospodarczego i prawa pracy

 Moja firma jest w kiepskiej sytuacji finansowej. Reguluję swoje zobowiązania, ale uda mi się to chyba najwyżej przez trzy, cztery miesiące. Czy czeka mnie tylko upadłość?

Nie. Póki płaci Pan swoje zobowiązania, może przeprowadzić postępowanie naprawcze, regulowane przepisami ustawy - Prawo upadłościowe i naprawcze. Stosuje się je wobec przedsiębiorców, którzy są zagrożeni niewypłacalnością (na bieżąco regulują swoje zobowiązania, ale ich sytuacja ekonomiczna jest taka, że według rozsądnej oceny w niedługim czasie staną się niewypłacalni).

Ma ono chronić ich przed upadłością i doprowadzić do układu z wierzycielami. Jednak nie wszyscy przedsiębiorcy stojący przed groźbą niewypłacalności mogą skorzystać z dobrodziejstw postępowania naprawczego (art. 492 ust. 3 ustawy). Nie mogą ci, którzy:

• prowadzili postępowanie naprawcze, jeżeli od jego umorzenia nie upłynęły dwa lata,
• byli objęci układem zawartym w postępowaniu naprawczym albo upadłościowym, jeżeli od wykonania układu nie upłynęło pięć lat,
• przeciw którym przeprowadzono postępowanie upadłościowe obejmujące likwidację majątku, albo w którym przyjęto układ likwidacyjny, jeżeli od prawomocnego zakończenia postępowania nie upłynęło pięć lat,
• w stosunku do których oddalono wniosek o ogłoszenie upadłości albo umorzono postępowanie upadłościowe z braku majątku na zaspokojenie kosztów postępowania, jeżeli od uprawomocnienia się postępowania nie upłynęło pięć lat.

Postępowanie naprawcze jest wszczynane przez przedsiębiorcę. Wystarczy, że złoży w sądzie oświadczenie o wszczęciu takiego postępowania oraz:

• plan naprawczy (określa w nim, jaka część majątku i w jaki sposób zostanie zbyta, wydzierżawiona lub wynajęta oraz na co zostaną przeznaczone uzyskane środki; propozycje restrukturyzacji zatrudnienia powinny wskazywać ogólną liczbę zatrudnionych, liczbę pracowników zwalnianych, zasady zwolnień oraz konsekwencje finansowe tych zmian) - art. 503 ustawy,
• aktualny wykaz majątku z szacunkową wyceną jego składników,
• aktualne sprawozdanie finansowe, a jeżeli nie ma obowiązku jego sporządzania - bilans sporządzony dla celów tego postępowania, na dzień nie późniejszy niż 30 dni przed złożeniem wniosku,
• spisy: wierzycieli przedsiębiorcy oraz zobowiązanych majątkowo wobec dłużnika wraz z adresami, z określeniem wierzytelności, daty ich powstania i terminów zapłaty, podaniem ich adresów i wysokości wierzytelności każdego z nich oraz terminów zapłaty, a także listę zabezpieczeń dokonanych przez wierzycieli na jego majątku wraz z datami ich ustanowienia,
• oświadczenie o spłatach wierzytelności lub innych długów dokonanych w terminie sześciu miesięcy przed dniem złożenia wniosku,
• wykaz tytułów egzekucyjnych oraz tytułów wykonawczych przeciwko dłużnikowi,
• informację o postępowaniach dotyczących ustanowienia na majątku dłużnika hipotek, zastawów, zastawów rejestrowych i zastawów skarbowych oraz innych obciążeń podlegających wpisowi w księdze wieczystej lub w rejestrach oraz o prowadzonych innych postępowaniach sądowych lub administracyjnych dotyczących majątku dłużnika,
• oświadczenie z podpisem notarialnie poświadczonym o prawdziwości złożonych dokumentów,
• odpis z rejestru lub ewidencji.

O złożeniu oświadczenia o wszczęciu postępowania naprawczego przedsiębiorca (w ciągu 14 dni od złożenia) ogłasza w "Monitorze Sądowym i Gospodarczym" oraz w co najmniej jednym dzienniku o zasięgu lokalnym i w jednym o zasięgu ogólnopolskim. Data ogłoszenia jest dniem wszczęcia postępowania naprawczego (art. 496 ustawy).

Z tym dniem: przedsiębiorca składa wniosek o wpis informacji o tym do właściwego rejestru, zostają zawieszane spłaty jego zobowiązań i naliczanie odsetek, nie mogą być wszczynane przeciwko niemu egzekucje i postępowania zabezpieczające, a już wszczęte podlegają zawieszeniu, znacznemu ograniczeniu podlegają potrącenia.

Do dnia prawomocnego rozstrzygnięcia co do zatwierdzenia układu albo umorzenia postępowania przedsiębiorca nie może zbywać ani obciążać swego majątku, z wyjątkiem rzeczy zbywanych w zakresie działalności gospodarczej (art. 501 ustawy).

Sąd ustanawia nadzorcę sądowego (wynagrodzenie płaci mu przedsiębiorca) i ewentualnie powołuje biegłego w celu zbadania stanu przedsiębiorstwa. Na tym rola sądu się kończy, gdyż postępowanie naprawcze prowadzi sam przedsiębiorca. Restrukturyzacja zobowiązań następuje w drodze układu zawartego na zgromadzeniu wierzycieli.

Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.