Doradca Podatnika 08/2007 Prawo pracy

Ewa Paczkowska
specjalistka w zakresie prawa pracy i ubezpieczeń społecznych

Nasz pracownik wykorzystał urlop wypoczynkowy w okresie od 9 do 16 stycznia br. Następnie przebywał 2 dni (16-18 stycznia br.) na zwolnieniu okolicznościowym w związku z urodzeniem dziecka, a później był na urlopie bezpłatnym udzielonym mu od 19 stycznia do 2 lutego br. Czy do wymaganych kolejnych 14 dni kalendarzowych urlopu wypoczynkowego, których należy udzielić pracownikowi w danym roku, wliczamy tzw. urlop okolicznościowy i bezpłatny?

Do 14 kolejnych dni kalendarzowych urlopu wypoczynkowego nie wliczamy zwolnienia okolicznościowego i urlopu bezpłatnego. Urlopy te mają inny charakter i inny cel niż urlop wypoczynkowy. Zgodnie z art. 162 k.p., pracodawca ma obowiązek udzielenia co najmniej jednej części urlopu wypoczynkowego nie krótszej niż 14 kolejnych dni kalendarzowych. Przepis ten jest wyjątkiem od sformułowanej w art. 152 k.p. zasady urlopu nieprzerwanego.

Zasada urlopu nieprzerwanego wymaga także, aby w całym okresie czasu wolnego od pracy pracownik nie musiał liczyć się z możliwością powołania go do świadczenia pracy przez pracodawcę. Do tej liczby nie wlicza się urlopu bezpłatnego oraz tzw. urlopu okolicznościowego, ponieważ są to innego rodzaju urlopy niż urlop wypoczynkowy. Urlopów tych udziela się podobnie jak urlopu wypoczynkowego na dni pracy, ale nieobecność w tych dniach jest spowodowana innymi przyczynami niż wypoczynek.

Ponadto okresu urlopu bezpłatnego nie wlicza się do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze, okres tego urlopu nie jest traktowany na równi ze stażem pracy pracownika. Prawo pracownika do corocznego nieprzerwanego urlopu wypoczynkowego jest prawem bezwzględnym. Natomiast zasadą jest, że urlop bezpłatny ma charakter fakultatywny, tzn. pracodawca nie musi go udzielić pracownikowi.

Długość tego urlopu określa pracodawca, uwzględniając wniosek pracownika, cel urlopu i konieczność zapewnienia właściwego funkcjonowania zakładu pracy. Urlop okolicznościowy jest natomiast przerwą w wykonywaniu pracy z powodu wystąpienia szczególnych okoliczności, które są szczegółowo wymienione w prawie pracy.


Urlop wypoczynkowy można podzielić na części, ale tylko na wniosek pracownika. űaden przepis nie określa, na ile części urlop może być podzielony. Ustawodawca ograniczył jednak możliwość nadmiernego rozdrabniania urlopu, wprowadzając warunek, aby co najmniej jedna jego część obejmowała nie mniej niż 14 dni.

Pozostała część urlopu wypoczynkowego może być podzielona dowolnie. Okres 14 dni urlopu obejmuje kolejne dni kalendarzowe, w tym niedziele, święta oraz dni wolne od pracy z tytułu pięciodniowego tygodnia pracy, poczynając od pierwszego dnia urlopu. W tym okresie będzie przypadać najczęściej 10 dni urlopu wypoczynkowego (przy zatrudnieniu w podstawowym systemie czasu pracy), gdyż urlopu wypoczynkowego udzielamy jedynie na dni pracy pracownika.

Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.