zamknij to okno
Portale internetowe Wydawcnictwa Trendy sp. z o.o. korzystają z ciasteczek COOKIES w celu poprawnego działania statystyk GOOGLE oraz BIZON MEDIA dostarczających reklamy. Jeśli nie zgadzają się Państwo na zostawianie ciasteczek przez GOOGLE ANALYTICS prosimy o wyłączenie obsługi ciasteczek w konfiguracji Państwa przeglądarki stron internetowych i dalszą wizytę na stronie.

MENU   START WYDAWCA REDAKCJA ARCHIWUM  
Szukaj

WYSZUKIWARKA



BAZY PRAWA
PRAWO KRAJOWE
PRAWO UE

Zatrudnienie u małżonka

Dariusz Drygajło
pracownik organów skarbowych

Czy mogę zatrudnić się u męża na podstawie umowy o pracę? Jakie ma to skutki dotyczące podatku dochodowego?


Nie ma zakazu zatrudniania na podstawie takiej umowy (w ramach stosunku pracy) członków najbliższej rodziny, w tym współmałżonków. Nie istnieją zatem przeszkody, aby osoby prowadzące działalność gospodarczą zawierały umowy o pracę ze współmałżonkami, nawet gdy zatrudniane osoby prowadzą samodzielnie odrębną działalność gospodarczą.

Należy jednak podkreślić, iż zatrudnienie przez przedsiębiorcę żony na podstawie umowy o pracę oznacza, jak w każdym innym przypadku nawiązania stosunku pracy, konieczność przestrzegania przez obie strony umowy o pracę, tj. przez pracodawcę i przez pracownika, praw i obowiązków określonych w przepisach kodeksu pracy (m.in. dotyczących czasu pracy, bhp itp.). Jednak sytuacja zaczyna się komplikować, jeśli chodzi o sposób rozliczania dla celów podatkowych wypłaty należności otrzymanej przez zatrudnionego małżonka. Kwestię tą należy rozpatrywać dwutorowo:
  • w aspekcie podatnika zatrudniającego współmałżonka oraz
  • w aspekcie męża zatrudniającego żonę jako pracownika, czyli wykonującego funkcję płatnika podatku dochodowego.
Małżonek zatrudniający jako podatnik PIT

Kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów. Nie uważa się za koszt uzyskania przychodów wartości własnej pracy podatnika, jego małżonka i małoletnich dzieci (...).

Skoro zatem w myśl powołanego przepisu nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wartości własnej pracy podatnika, jego małżonka i małoletnich dzieci, to w stosunku do tego podatnika, którego małżonek pobiera wynagrodzenie za pracę na podstawie zawartej z nim umowy o pracę, taki wydatek nie będzie stanowił kosztu uzyskania przychodu w prowadzonej działalności gospodarczej.

Przepisy dotyczące kosztów uzyskania przychodów mają zastosowanie do źródeł przychodów wymienionych w art. 10 ustawy, a więc dotyczą również pozarolniczej działalności gospodarczej. Nie określają zaś formy, w jakiej ta działalność ma być realizowana, należy zatem przyjąć, iż dotyczą one pozarolniczej działalności gospodarczej realizowanej w każdej formie przewidzianej prawem.

WAŻNE
Zakaz zaliczania do kosztów działalności firmy prowadzonej przez małżonka pracy świadczonej przez współmałżonka obowiązuje niezależnie od stosunków majątkowych panujących pomiędzy nimi, tzn. odnosi się zarówno do małżonków objętych wspólnością majątkową, jak i do małżonków, którzy ustanowili intercyzę majątkową.

Pojęcie "wartość własnej pracy" ogranicza się jednak tylko do wysokości przyznanego wynagrodzenia, co oznacza, że pozostałe koszty będą stanowić koszt uzyskania przychodu. Nie ma więc przeszkód, aby wydatki inne niż wynagrodzenie małżonki, które pozostają w związku przyczynowo-skutkowym z uzyskiwanymi przychodami z prowadzonej działalności, zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.

W rzeczywistości gospodarczej zdarzają się również sytuacje, w których oboje małżonkowie prowadzą odrębnie samodzielną działalność gospodarczą jako przedsiębiorcy w różnych branżach, świadcząc na podstawie zawieranych umów wzajemne usługi związane z zakresem prowadzonej działalności.

Nie ma przeszkód, aby wartość faktycznie wykonanej usługi dla firmy jednego z małżonków przez firmę drugiego małżonka stanowiła koszt uzyskania przychodu w działalności pierwszego z nich, a przychód podlegający opodatkowaniu w działalności drugiego małżonka.

WARTO WIEDZIEĆ
Do kosztów uzyskania przychodu zaliczyć można m.in.:
  1. składki na ubezpieczenie emerytalne, rentowe oraz wypadkowe za współmałżonka, w części sfinansowanej przez pracodawcę,
  2. świadczenia urlopowe wypłacone małżonkowi na zasadach określonych w ustawie o ZFŚS
  3. diety i zwrot innych kosztów z tytułu podróży służbowej,
  4. składki na Fundusz Pracy itd.

Ważne jest to, żeby powiązania rodzinne pomiędzy nimi jako podatnikami nie miały wpływu na ustalenie dochodu (jego zaniżenie), czyli usługi świadczone przez jednego z małżonków na rzecz współmałżonka nie były wykonywane na warunkach korzystniejszych, odbiegających od warunków ogólnie stosowanych w czasie i miejscu ich wykonania.

Jeżeli okaże się, że powiązania te miały wpływ na ustalenie dochodu (jego zaniżenie), wówczas organ podatkowy podczas kontroli podatkowej, a następnie postępowania podatkowego będzie mógł ustalić dochód danego podatnika przez oszacowanie, bez uwzględniania tych powiązań, z zastosowaniem metod określonych w art. 25 ust. 2 ustawy o PIT. Należy wskazać, że w przedstawionej sytuacji nie mamy do czynienia z takim przypadkiem.

Małżonek zatrudniający jako p łatnik PIT

Pomimo iż małżonek prowadzący działalność gospodarczą nie może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów wypłaconego wynagrodzenia dla współmałżonka, przepisy ustawy o PIT nakazują mu obliczenie i pobranie podatku dochodowego od tego wynagrodzenia.

Dla jego małżonki zatrudnionej na podstawie umowy o pracę otrzymywane wynagrodzenie stanowi przychód ze stosunku pracy, który podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym. W związku z tym będzie on, jako płatnik, obowiązany obliczać i pobierać w ciągu roku zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych od wynagrodzeń ze stosunku pracy.

WAŻNE
Na małżonku, który zatrudnia współmałżonka w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, ciąży obowiązek wystawienia po zakończeniu roku kalendarzowego, do końca lutego roku następnego, informacji imiennej PIT-11, a przypadku gdyby nastąpiły okoliczności, że obowiązek poboru zaliczek na podatek ustał w ciągu roku, to obowiązek sporządzenia informacji PIT-11 obciąża płatnika w terminie do 15 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym pobrana została ostatnia zaliczka.

W ww. terminach informacja PIT-11 powinna zostać przekazana zatrudnianemu małżonkowi oraz urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania współmałżonka.

Należy również zwrócić uwagę na aspekt zatrudnienia małżonka prowadzącego działalność gospodarczą na podstawie umowy o pracę, której zakres świadczonych usług pokrywa się z rodzajem wykonywanej działalności gospodarczej.

W tym przypadku organy podatkowe mogą kwestionować prawidłowość i skuteczność zawartej umowy o pracę, wskazując, iż służyła ona ominięciu przepisów prawa podatkowego, a w konsekwencji małżonek powinien cały osiągnięty przychód zaliczyć do przychodu osiąganego z tytułu prowadzonej działalności. Mogą więc twierdzić, że na podatniku nie ciążyły obowiązki płatnika podatku dochodowego.

Podstawa prawna
  •  art. 22 ust. 1, art. 23, art. 25 ust. 2, art. 31, art. 38, art. 39 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 ze zm.)



Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.
S2pXSLTransformator::missingFileError :: Plik z szablonem XSL /htdocs/e-podatnik.pl/epodatnik/xml/spisy_tresci_czasopism/doradca_podatnika/633.xml NIE ISTNIEJE !!!
Hotelarz    Rynek Turystyczny     Restauracja    Polski Jubiler
Wydawnictwo TRENDY | Polskie Wydawnictwa Specjalistyczne ProMedia



Zapoznaj się z naszym portalem pisma branżowego Restauracja