Doradca Podatnika 11/2007 Obrót gospodarczy

Rafał Golat
radca prawny w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego

Osoba fizyczna, prowadząca gospodarstwo rolne wybudowała na jego terenie pawilon handlowy. Jednak z uwagi na zły stan zdrowia nie rozpoczęła działalności gospodarczej, lecz użyczyła go nieodpłatnie spółce jawnej. Do podatku od nieruchomości na 2007 r. zgłosiła grunt wydzielony geodezyjnie z gospodarstwa oraz powierzchnię użytkową pawilonu.

Urząd gminy zażądał dodatkowo podania wartości: części ogrodzenia gospodarstwa właścicielki, na którym znajduje się dom jednorodzinny, wyjazdu na to gospodarstwo według ustalonej przez siebie proporcji, placu manewrowego wyłożonego przez spółkę kostką (spółka zobowiązała się ściągnąć kostkę w przypadku zakończenia działalności), części drogi dojazdowej do posesji, ponieważ zdaniem urzędu wszystko to jest związane z prowadzoną przez spółkę działalnością bez względu na to, że stanowi własność użyczającego. Czy słusznie?

Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy r. o podatkach i opłatach lokalnych grunty, budynki i budowle związane z działalnością gospodarczą to, z pewnymi wyjątkami, grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych.

Z tego przepisu wynika zatem, że o uznaniu, iż dany grunt, budynek lub budowla są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, decydują dwie przesłanki: znajdowane się ich w posiadaniu przedsiębiorcy (spółki) oraz możliwość technicznego ich wykorzystania do prowadzenia działalności gospodarczej. Należy zatem ustalić, jakie nieruchomości znajdują się w posiadaniu spółki na podstawie umowy użyczenia. W rzeczywistym posiadaniu spółki znajduje się nie tylko pawilon handlowy, ale także np. plac manewrowy, skoro został on przez spółkę dla celów prowadzonej przez nią działalności wyłożony kostką.

Zasadne wydaje się zatem ustalenie, jaka część gruntu w ramach przedmiotowej nieruchomości jest przez spółkę faktycznie używana, w tym dla celów transportowych. Wątpliwe jest natomiast obejmowanie stawką podatku od nieruchomości właściwą dla zakresu działalności gospodarczej ogrodzenia nieruchomości, na której ulokowany jest dom jednorodzinny, wykorzystywany przez właścicielkę dla celów mieszkalnych.

Powołany przepis stwierdza wyraźnie, że z działalnością gospodarczą na potrzeby podatku od nieruchomości nie są związane budynki mieszkalne oraz grunty związane z tymi budynkami. Jeśli zatem ogrodzenie jest ogrodzeniem budynku mieszkalnego, to należałoby ustalić, że mimo to: jest ono w przynajmniej częściowym posiadaniu spółki, której pawilon handlowy został użyczony oraz jest lub może być ze względów technicznych wykorzystywane przez spółkę do prowadzenia działalności gospodarczej. Mogłoby to mieć miejsce wówczas, gdyby ogrodzenie było jednocześnie ogrodzeniem chroniącym użyczony pawilon lub jego otoczenie, wykorzystywane przez spółkę do prowadzenia działalności gospodarczej.

Podstawę opodatkowania gruntów stanowi ich powierzchnia (art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy). W rozpatrywanym przypadku przy ustalaniu wymiaru podatku powinna być zatem brana pod uwagę ta powierzchnia gruntu, która znajduje się w posiadaniu spółki. Decyzja organu podatkowego co do wymiaru podatku, z którą podatnik się nie zgadza, w tym co do zakresu gruntu, jaki został powiązany z działalnością gospodarczą, może zostać zakwestionowana w drodze złożenia od niej odwołania.

Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.