Doradca Podatnika 12/2007 Obrót gospodarczy

Paweł Zaczek
aplikant prokuratorski

Jestem doradcą inwestycyjnym i chciałbym świadczyć usługi jako partner w spółce partners-kiej. Chciałbym wiedzieć, jak wygląda kwestia odpowiedzialności partnera w tej spółce.

W spółce partnerskiej występuje ograniczenie odpowiedzialności wspólnika (partnera), który odpowiada za zobowiązania spółki powstałe:

• w związku z wykonywaniem przez niego wolnego zawodu w spółce - co w praktyce oznacza, iż za zobowiązania spółki odpowiadać będzie ten z partnerów, który dopuścił się tzw. błędu w sztuce;
• w wyniku działań lub zaniechań osób podległych jego kierownictwu.

Partnerzy odpowiadają również za: ogólne (niezwiązane z wykonywaniem wolnego zawodu) zobowiązania spółki, jak np. remont lokalu czy zakup mebli) oraz za zobowiązania podatkowe spółki i wspólników, wynikające z działalności spółki.

Jest to odpowiedzialność nieograniczona, osobista, solidarna i subsydiarna (wierzyciel spółki może prowadzić egzekucję z majątku wspólnika dopiero wtedy, gdy egzekucja z majątku samej spółki okaże się bezskuteczna), gdyż zgodnie z art. 89 k.s.h. w sprawach nieuregulowanych w przepisach kodeksowych do spółki partnerskiej stosuje się odpowiednio przepisy o spółce jawnej.

Partnerzy nie ponoszą odpowiedzialności za zobowiązania spółki powstałe w związku z wykonywaniem przez pozostałych partnerów wolnego zawodu (za "błędy w sztuce") ani będące następstwem działań lub zaniechań osób podległych kierownictwu innych partnerów (art. 95 § 1 k.s.h.). Jest to regulacja dyspozytywna, ponieważ umowa spółki może przewidywać, że jeden albo większa liczba partnerów godzą się na ponoszenie odpowiedzialności tak jak wspólnik spółki jawnej (art. 95 § 2 k.s.h).

Kierownictwu partnerów podlegają osoby zatrudnione przez spółkę na podstawie umowy o pracę lub na podstawie innego stosunku prawnego (umowa zlecenia, o dzieło, umowa o świadczenie usług). Są to osoby:

• które ze względu na brak posiadanych kwalifikacji nie spełniają warunków koniecznych do wykonywania wolnego zawodu, ale wykonują czynności niezbędne do właściwego funkcjonowania spółki (sekretarki, tłumaczy, i inne osoby wykonujące czynności pomocnicze i techniczne).
• z wykształceniem prawniczym czy medycznym, które nie są wpisane na listę aplikantów radcowskich, adwokackich, czy też listę specjalizacji medycznej, czyli nie posiadają uprawnień do wykonywania tych zawodów;
• wpisane na listę aplikantów adwokackich, radcowskich itp., którzy nie mają jeszcze uprawnień do samodzielnego występowania przed sądami, organami państwowymi i organami ścigania.

Nie każde działanie lub zaniechanie osób podlegających kierownictwu określonego partnera uzasadnia stosowanie reguły z art. 95 § 1 k.s.h. Kodeks nie precyzuje, o jakie działania chodzi, mówi jedynie, iż kierownictwo partnera ma dotyczyć świadczenia usług związanych z przedmiotem działalności spółki.

Przykładami działań (i zaniechań) osób podlegających kierownictwu innego partnera, a uzasadniających stosowanie wspomnianej reguły jest np. niezłożenie w odpowiednim terminie pisma procesowego przez asystenta partnera lub złożenie niewłaściwego wniosku podczas rozprawy sądowej przez aplikanta zastępującego partnera.

Jeżeli żaden z partnerów nie zajął się zleceniem przyjętym przez spółkę, mogą pojawić się trudności w ustaleniu zasady odpowiedzialności partnerów, gdyż w kodeksie brak wyraźnej reguły odnoszącej się do tej kwestii. W doktrynie przyjmuje się, iż wtedy odpowiedzialność ciąży na wszystkich partnerach na zasadach obowiązujących w spółce jawnej.

Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.