Doradca Podatnika 17-18/2007 Prawo pracy

Przemysław Gogojewicz
specjalista w zakresie prawa pracy i ubezpieczeń społecznych

Pracownikowi zatrudnionemu przeze mnie na stanowisku magazyniera prokurator postawił zarzut popełnienia przestępstwa kradzieży z włamaniem. Czy mam prawo zwolnić dyscyplinarnie tego pracownika?

TAK. Pracodawca ma w podanym przypadku możliwość rozwiązania umowy o pracę z tym pracownikiem bez wypowiedzenia, jednakże musi dochować pewnych warunków. Popełnienie przez pracownika przestępstwa stanowi przesłankę do rozwiązania przez pracodawcę umowy o pracę z tym pracownikiem bez zachowania przewidzianego okresu wypowiedzenia.

Pamiętać należy, że taką możliwość stwarza jedynie popełnienie przez pracownika przestępstwa, bez względu na jego ciężar. Nigdy jednak takiej przesłanki nie tworzy popełnienie przez pracownika wykroczenia. Pracodawcy jednakże muszą pamiętać, że nie każde przestępstwo popełnione przez pracownika pozwala na skorzystanie z takiej formy rozwiązania stosunku pracy. Rozwiązanie stosunku pracy przez pracodawcę w tym trybie jest możliwe, jeżeli pracownik popełnia przestępstwo, które:

• następuje w czasie trwania umowy o pracę
• uniemożliwia dalsze zatrudnianie pracownika na zajmowanym stanowisku
• jest oczywiste lub zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem.

Wszystkie wskazane wyżej przesłanki muszą zostać spełnione łącznie. Warunek, by przestępstwo zostało popełnione w czasie trwania umowy o pracę, oznacza, że fakt popełnienia przestępstwa musi mieć miejsce w okresie od zawarcia umowy o pracę z pracownikiem do czasu rozwiązania przez pracodawcę stosunku pracy.

Przestępstwo, które popełnione zostało przez pracownika przed zawarciem umowy o pracę, nawet w przypadku, gdyby zostało ujawnione w okresie trwania stosunku pracy, nie daje podstaw do rozwiązania z nim umowy o pracę bez wypowiedzenia. Pracodawcy muszą pamiętać, że warunkiem uniemożliwiającym dalsze zatrudnianie pracownika na zajmowanym stanowisku musi być popełnione przez pracownika przestępstwo.

W przypadku popełnienia przestępstwa na szkodę zakładu pracy, w trakcie wykonywania czynności pracowniczych lub w związku z wykonywanymi obowiązkami, może zachodzić zbieg podstaw do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia. Może być ono bowiem zakwalifikowane jako ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych oraz jako omawiana przesłanka. W przypadku zbiegu podstaw do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia, bezpieczniejsze dla pracodawcy będzie powołanie jako podstawy rozwiązania umowy o pracę ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych.

W przypadkach gdy przestępstwo popełnione przez pracownika nie ma związku z wykonywanymi przez niego obowiązkami, musi istnieć związek, zależność między popełnionym przestępstwem a wykonywanym zajęciem. Na takim stanowisku stoi także Sąd Najwyższy, wskazując wielokrotnie, że nie ma znaczenia, czy pracownik popełnił przestępstwo na szkodę pracodawcy czy innego podmiotu, o ile tylko uniemożliwia to dalsze zatrudnienie pracownika na zajmowanym stanowisku.

W podanym przypadku wskazana dla pracodawcy przesłanka zostaje spełniona, osoba zatrudniona jako magazynier odpowiedzialna jest bowiem za powierzone mu mienie i popełniła przestępstwo przeciwko mieniu. Dodać należy, że przestępstwo jest oczywiste, jeżeli jest stwierdzone prawomocnym wyrokiem. Może to być wyrok skazujący lub warunkowo umarzający postępowanie karne. Oczywistość przestępstwa powinna być rozpatrywana wszechstronnie.

Samo postawienie zarzutów nie stwierdza tej oczywistości, ale wskazuje na duże prawdopodobieństwo popełnienia przez tę osobę zarzucanego przestępstwa. Rozwiązując umowę o pracę na podstawie "oczywistego przestępstwa", pracodawca ponosi ryzyko, że w przypadku uniewinnienia pracownika może on domagać się przywrócenia do pracy. n

Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.