Doradca Podatnika 19-20/2007 Obrót gospodarczy

Michał Koralewski
aplikant radcowski
w Kancelarii Radców Prawnych Misiewicz, Mosek i Partnerzy w Gdańsku

Jestem członkiem zarządu spółki z o.o. Czy absolutorium udzielone członkom zarządu zwalnia ich z odpowiedzialności za zobowiązania spółki?

Absolutorium (skwitowanie) jest udzielane członkom zarządu i rady nadzorczej spółek kapitałowych (w spółce z o.o. także komisji rewizyjnej). Udzielenie przez spółkę absolutorium stanowi wyraz akceptacji dla sposobu wykonywania funkcji przez członków organów spółki w ostatnim roku obrotowym.

Głosowanie w sprawie udzielenia absolutorium jest obligatoryjnym obowiązkiem zgromadzenia wspólników (art. 231 § 2 pkt 3 i art. 395 § 2 pkt 3 k.s.h.). Zgromadzenie to musi odbyć się w terminie sześciu miesięcy po upływie każdego roku obrotowego. Absolutorium zwalnia członka zarządu z odpowiedzialności odszkodowawczej względem spółki za szkodę wyrządzoną spółce przez podjęciem przez niego działania lub zaniechania sprzecznych z prawem lub postanowieniami umowy spółki (art. 293 k.s.h.), jeżeli udzielono go pomimo przedstawienia materiałów, z których jednoznacznie wynikał fakt wyrządzenia spółce szkody przez członka zarządu.

Udzielenie skwitowania nie wpływa natomiast na odpowiedzialność członków zarządu spółki z o.o. za zobowiązania spółki. Odpowiedzialność taka, wyjąwszy odpowiedzialność za działanie zawinione, aktywuje się jednak dopiero, gdy egzekucja prowadzona przeciwko spółce okaże się bezskuteczna. Członek zarządu może się uwolnić od tej odpowiedzialności, jeżeli wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe, albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy, albo że pomimo niezgłoszenia wniosku oraz niewszczęcia postępowania wierzyciel nie poniósł szkody (art. 299 k.s.h.).

Ustalenie przesłanki bezskuteczności egzekucji może nastąpić na podstawie każdego dowodu, z którego wynika, że spółka nie ma majątku pozwalającego na zaspokojenie wierzyciela pozywającego członków zarządu (wyrok SN z 26 czerwca 2003 r., sygn. akt V CKN 416/01). Ponadto bezskuteczność egzekucji musi się odnosić do całego majątku spółki. Bezskuteczność nie spowoduje jednak odpowiedzialności członków zarządu, gdy jest następstwem niepodjęcia przez wierzyciela, w stosownym czasie, egzekucji przeciwko spółce, choć egzekucja była możliwa (wyrok SN z 24 kwietnia 2004 r., sygn. akt III CK 107/03).

Udzielenie absolutorium nie zwalnia ponadto członków organów spółki z o.o. od odpowiedzialności za:

•  świadome zgłoszenie do rejestru zawyżonej wartości wkładów niepieniężnych wniesionych przez wspólników (art. 175 § 2 k.s.h.),
  
•  dokonanie niezgodnej z prawem lub umową spółki wypłaty na rzecz wspólnika (art. 198 k.s.h.),
  
•  szkodę wyrządzoną spółce, w przypadku wytoczenia powództwa przez wspólnika spółki bądź w przypadku upadłości spółki (art. 296 w zw. z art. 295 k.s.h. - analogiczną możliwość w spółce akcyjnej przewiduje art. 387 w zw. z art. 386 k.s.h.),
  
•  szkody, o których mowa w art. 291-294 k.s.h., w przypadku gdy zgromadzenie wspólników podejmujące uchwałę o udzieleniu absolutorium nie miało wiedzy o szkodzie. Reasumując, udzielenie absolutorium członkom zarządu spółki nie wpływa na ich ewentualną odpowiedzialność za jej zobowiązania.

Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.