Doradca Podatnika 19-20/2007 Rachunkowość

Decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w Rzeszowie z 30 października 2006 r. (IS.I/2-4231/20/06)

Wydatki poczynione, a jedynie wadliwie, czy też w sposób niepełny udokumentowane, nie mogą być tylko z tego powodu pominięte przy określaniu podstawy opodatkowania, jeśli mogą być udowodnione innymi dowodami zasługującymi na wiarę. Poniesienie wydatku może być, praktycznie rzecz biorąc, udowodnione każdym rzetelnym i wiarygodnym dowodem.

Spółka wskazała, że dokonała na rzecz osoby fizycznej wpłaty kwoty 5250,00 zł tytułem ceny za sprzedany jej autoklaw. Zgodnie z dokonanymi ustaleniami sprzedawca miał po wpływie należności na konto przesłać wnioskującej przedmiot sprzedaży wraz z umową, lecz wywiązał się tylko z obowiązku dostawy towaru, natomiast nie dopełnił formalności związanych z umową.

Spółka w związku z niemożnością uzyskania ww. potwierdzenia zawarcia umowy odprowadziła podatek od czynności cywilnoprawnych, jednakże powstał problem z wprowadzeniem autoklawu do ewidencji środków trwałych spółki i z jego amortyzacją.

Pytanie podatnika

Czy autoklaw, którego zakup udokumentowany został dowodem uiszczenia ceny, dowodem zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych oraz zgromadzoną korespondencją prowadzoną ze sprzedawcą może zostać wprowadzony do ewidencji środków trwałych spółki podlegających amortyzacji?

Odpowiedź Urzędu

Stosownie do zapisu art. 16a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: ustawy o CIT) amortyzacji podlegają, z zastrzeżeniem art. 16c ustawy o CIT, stanowiące własność lub współwłasność podatnika, nabyte lub wytworzone we własnym zakresie, kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania (...) maszyny, urządzenia (...) o przewidywanym okresie używania dłuższym niż rok, wykorzystywane przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą albo oddane do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub umowy określonej w art. 17a pkt 1, zwane środkami trwałymi.

W świetle zapisu art. 16d ust. 2 ustawy o CIT składniki majątku wprowadza się do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych najpóźniej w miesiącu przekazania ich do używania. Wynikający z zapisu art. 9 ust. 1 ustawy o CIT obowiązek prowadzenia przez podatnika ewidencji rachunkowej zgodnie z odrębnymi przepisami, jakimi niewątpliwie jest ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz.U. z 2002 r. nr 76, poz. 694) nie oznacza, iż przepisy ustawy o rachunkowości są przepisami "podatkotwórczymi", a co za tym idzie, zapisy zaistniałych zdarzeń gospodarczych w księgach rachunkowych dokonywane tylko w sposób przewidziany jej przepisami mogą być przekładane wprost do rozstrzygania spraw podatkowych.

 Zakres obowiązku prowadzenia ksiąg rachunkowych zgodnie z odrębnymi przepisami, zapisany w art. 9 ustawy o CIT, odnosi się do prowadzenia ich w taki sposób, by na ich podstawie możliwe było określenie wysokości dochodu, podstawy opodatkowania i wysokości należnego podatku, a w zakresie ewidencji majątku trwałego tak, by zawarte w nich były informacje niezbędne do obliczenia wysokości odpisów amortyzacyjnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 5 marca 2004 r. (sygn. akt III SA 1240/02, POP 2005/4/106), wskazał, że wydatki faktycznie poczynione, a jedynie wadliwie czy też w sposób niepełny udokumentowane, nie mogą być tylko z tego powodu pominięte przy określaniu podstawy opodatkowania, jeśli mogą być udowodnione innymi dowodami zasługującymi na wiarę, chyba że przepisy prawa podatkowego przewidują określony sposób dokumentowania tych wydatków.

W kwestii udokumentowania wydatków wypowiedział się także Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 20 kwietnia 2001 r. (sygn. akt III SA 3352/99, PP 2002/2/63), stwierdzając, że przepisów ustawy o rachunkowości nie należy stosować wprost do rozstrzygnięcia spraw podatkowych, a zakres obowiązku podatkowego może być określony tylko ustawami podatkowymi. Prowadzi to do wniosku, iż poniesienie wydatku może być, praktycznie rzecz biorąc, udowodnione każdym rzetelnym i wiarygodnym dowodem.