|
||||||||
|
||||||||
Zobacz także
|
Transakcje z rolnikiem ryczałtowymKrzysztof Litwin pracownik organów skarbowych Obrót gospodarczy obok zwykłych, popularnych transakcji pomiędzy podatnikami VAT zna m.in. transakcje pomiędzy podatnikiem VAT a rolnikiem ryczałtowym. Tej szczególnej grupie podatkowej, określanej jako rolnicy ryczałtowi, przysługuje zryczałtowany zwrot podatku z tytułu nabywania niektórych środków produkcji dla rolnictwa opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Jednocześnie dokonywana przez rolnika ryczałtowego dostawa produktów rolnych pochodzących z jego własnej działalności rolniczej oraz świadczenie przez niego usług rolniczych korzysta ze zwolnienia przedmiotowego z VAT. Status rolnika ryczałtowego przysługuje rolnikowi dokonującemu dostawy produktów rolnych pochodzących z własnej działalności rolniczej lub świadczącemu usługi rolnicze, korzystającemu ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT, z wyjątkiem rolnika obowiązanego na podstawie odrębnych przepisów do prowadzenia ksiąg rachunkowych. Pojęcie działalności rolniczej, o której mowa powyżej, zostało zdefiniowane w art. 2 pkt 15 ustawy o VAT i należy przez nią rozumieć: produkcję roślinną i zwierzęcą, w tym również produkcję materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego oraz reprodukcyjnego, produkcję warzywniczą, gruntową, szklarniową i pod folią, produkcję roślin ozdobnych, grzybów uprawnych i sadowniczą, chów, hodowlę i produkcję materiału zarodowego zwierząt, ptactwa i owadów użytkowych, produkcję zwierzęcą typu przemysłowego lub fermowego oraz chów i hodowlę ryb i innych organizmów żyjących w wodzie, a także uprawy w szklarniach i ogrzewanych tunelach foliowych, uprawy grzybów i ich grzybni, uprawy roślin "in vitro", fermową hodowlę i chów drobiu rzeźnego i nieśnego, wylęgarnie drobiu, hodowlę i chów zwierząt futerkowych i laboratoryjnych, chów i hodowlę dżdżownic, entomofagów i jedwabników, prowadzenie pasiek oraz chów i hodowlę innych zwierząt poza gospodarstwem rolnym oraz sprzedaż produktów gospodarki leśnej i łowieckiej, z wyjątkiem drewna okrągłego z drzew tropikalnych (PKWiU 02.01.13) oraz bambusa (PKWiU 02.01.42-00.11), a także świadczenie usług rolniczych. Zryczałtowany zwrot podatku Rolnikowi ryczałtowemu dokonującemu dostawy produktów rolnych - podatnikowi VAT przysługuje zryczałtowany zwrot podatku z tytułu nabywania niektórych środków produkcji dla rolnictwa opodatkowanych tym podatkiem. Podatek ryczałtowy wynosi 5 proc. kwoty należnej z tytułu dostawy produktów rolnych, pomniejszonej o kwotę zryczałtowanego zwrotu podatku. WAŻNE Instytucja zryczałtowanego zwrotu podatku pozwala rolnikom korzystającym ze zwolnienia na odzyskanie części podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, przy czym rolnik nie jest zobowiązany do udowadniania, że dokonywał zakupów opodatkowanych, które związane są z dokonaną dostawą produktów rolnych. Powyższe zasady zryczałtowanego zwrotu podatku znajdą zastosowanie również w przypadku wykonywania przez rolnika ryczałtowego usług rolniczych na rzecz podatników VAT. Dokumentowanie zakupów dokonywanych od rolników ryczaŁtowych Szczególna procedura dotycząca rolników ryczałtowych wiąże się również ze specyficznymi obowiązkami u nabywcy produktów rolnych. Do jednego z tych obowiązków należy dokonywanie rolnikom zryczałtowanego zwrotu. WARTO WIEDZIEĆ W sytuacji, w której dochodzi do transakcji pomiędzy podatnikiem VAT a rolnikiem ryczałtowym, obowiązek wystawienia faktury ciąży na nabywcy, a nie - jak to zwykle bywa - na sprzedawcy. Podatnik zarejestrowany jako podatnik VAT czynny nabywający produkty rolne od rolnika ryczałtowego wystawia w dwóch egzemplarzach fakturę dokumentującą nabycie tych produktów. Oryginał faktury jest przekazywany dostawcy. Co do zasady elementy, które powinna zawierać faktura VAT dokumentująca dokonanie sprzedaży, zostały wymienione w rozdziale 4 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, zasad wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług. Dokumentowanie nabycia produktów rolnych następuje jednak na nieco innych zasadach i faktura wystawiana przez nabywcę produktów rolnych, a oznaczona jako "Faktura VAT RR" powinna zawierać co najmniej:
W przypadku umów kontraktacji lub innych umów o podobnym charakterze oświadczenie, o którym mowa wyżej, może być złożone tylko raz w okresie obowiązywania umowy. Oświadczenie to sporządza się jako osobny dokument. Dokument ten powinien zawierać:
Szczególny sposób rozliczenia VAT polega na tym, że z jednej strony rolnikowi ryczałtowemu przysługuje od nabywców produktów rolnych lub usług rolniczych zryczałtowany 5-proc. zwrot VAT. Z drugiej zaś - u nabywcy wypłacony rolnikowi 5-proc. zryczałtowany zwrot VAT zwiększa kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, o którą podatnik VAT obniża kwotę podatku należnego. Kwotę podatku naliczonego stanowi zryczałtowany zwrot podatku, o którym mowa w art. 116 ust. 6 ustawy o VAT. Realizacja tego prawa przez podatnika obwarowana została licznymi warunkami. Pierwszym z tych warunków jest związek dokonanych zakupów produktów rolnych ze sprzedażą opodatkowaną. Jest to zgodne z zasadą odliczania podatku naliczonego zawartą w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT. Zryczałtowany zwrot podatku zwiększa u nabywcy kwotę podatku naliczonego w rozliczeniu za okres, w którym dokonano zapłaty należności wynikającej z faktury VAT RR. Za datę dokonania zapłaty uważa się datę wydania dyspozycji bankowej przekazania środków finansowych na rachunek bankowy rolnika ryczałtowego, jeżeli dyspozycja ta została zrealizowana. Jednak podkreślenia wymaga, że ustawodawca nie przewidział możliwości zwiększenia kwoty podatku naliczonego o 5-proc. zryczałtowany zwrot w następnym okresie rozliczeniowym, czyli podatnik ma tylko jeden miesiąc/kwartał na obniżenie podatku należnego o ten zwrot dokonany rolnikowi ryczałtowemu. Kolejny warunek dotyczy zapłaty za produkty rolne. Zapłata należności za produkty rolne, obejmująca również kwotę zryczałtowanego zwrotu podatku, powinna być dokonana na rachunek bankowy rolnika ryczałtowego nie później niż 14 dnia, licząc od dnia zakupu, z wyjątkiem przypadku, gdy rolnik zawarł umowę z podmiotem nabywającym produkty rolne określającą dłuższy termin płatności. W dokumencie stwierdzającym dokonanie zapłaty, o której mowa wyżej, muszą się znaleźć numer i data wystawienia faktury potwierdzającej nabycie produktów rolnych. Kompensata wzajemnych należności a odliczenie podatku naliczonego Jednym z warunków powiększenia podatku naliczonego o zryczałtowany zwrot podatku jest zapłata należności za nabyte produkty rolne na rachunek bankowy rolnika ryczałtowego. Należy zauważyć, iż regulowanie należności pomiędzy nabywcą produktów rolnych a rolnikiem ryczałtowym może przyjąć wszelkie przewidziane prawem formy rozliczeń, m.in. kompensaty wzajemnych należności. Stosownie do art. 116 ust. 8 ustawy o VAT warunek, o którym mowa w ust. 6 pkt 2 (zapłata należności za produkty rolne), dotyczy tej części zapłaty, która stanowi różnicę między kwotą należności za dostarczone produkty rolne a kwotą należności za towary i usługi dostarczone rolnikowi ryczałtowemu przez nabywcę tych produktów rolnych. WAŻNE W przypadku gdy rolnik ma zawartą umowę z VAT nabywającym produkty rolne, a z umowy będzie wynikać dłuższy termin płatności, zapłata w terminie późniejszym nie pozbawi podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego. Ważne jest przy tym, aby dla celów dowodowych nabywca produktów rolnych przechowywał te umowy przez pięć lat, ponieważ potwierdzają one terminowe zwiększenie podatku naliczonego o dokonany zwrot. Warunek dokonania zapłaty uważa się również za spełniony w przypadku potrącenia z tytułu spłat rat pożyczek i zaliczek udzielanych rolnikowi ryczałtowemu dostarczającemu produkty rolne, dokonane przez podatnika nabywającego te produkty, pod warunkiem że:
Zapłata gotówką za produkty rolne W praktyce często zdarza się, że rolnik ryczałtowy rezygnuje ze zryczałtowanego zwrotu podatku i żąda zapłaty gotówką za sprzedawane produkty rolne. Jak już zostało zasygnalizowane wcześniej, zryczałtowany zwrot podatku zwiększa u nabywcy produktów rolnych kwotę podatku naliczonego w rozliczeniu za miesiąc, w którym dokonano zapłaty na rachunek bankowy rolnika. WAŻNE Zapłata za dostawę produktów rolnych gotówką pozbawia podatnika VAT prawa do podwyższenia podatku naliczonego, o kwotę wypłaconego zwrotu. Jednocześnie z przepisów nie wynika, żeby zapłata gotówkowa uniemożliwiała wystawienie faktury VAT-RR. Dojdzie zatem do sytuacji, że nabywca co prawda wystawi fakturę VAT-RR, ale nie odliczy podatku naliczonego z niej wynikającego. Należy przy tym zwrócić uwagę, iż cena nabycia produktów rolnych jest cena umowną i strony umowy mogą ją tak ukształtować, aby nabywca nie ponosił ujemnych skutków finansowych przy zapłacie za produkty rolne gotówką. Obowiązki rolnika ryczałtowego Sprzedaż produktów rolnych przez rolnika ryczałtowego została zwolniona z opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Rolnik ryczałtowy, korzystając ze zwolnienia od VAT nabywa jednocześnie prawo do zryczałtowanego zwrotu podatku naliczonego przy dokonanych zakupach niezbędnych do produkcji rolnej lub świadczenia usług rolniczych. Dodatkowo rolnicy posiadający status rolników ryczałtowych są zwolnieni z szeregu obowiązków nałożonych przepisami na podatników podatku od towarów i usług. Rolnik ryczałtowy w zakresie prowadzonej działalności rolniczej dostarczający produkty rolne jest zwolniony z obowiązku:
WAŻNE Aby uzyskać zryczałtowany zwrot podatku, rolnik ryczałtowy powinien posiadać rachunek bankowy. Ponadto powinien podać swoje dane osobowe podatnikowi nabywającemu produkty rolne, a następnie podpisać fakturę, która powinna zawierać jego oświadczenie, że jest on rolnikiem ryczałtowym zwolnionym od VAT. Na rolniku ciąży obowiązek przechowywania oryginałów faktur VAT RR oraz kopii oświadczeń przez pięć lat, licząc od końca roku, w którym wystawiono fakturę. Rolnik ryczałtowy może zrezygnować z przysługującego mu zwolnienia z podatku, przy czym spełnić musi następujące warunki: - w poprzednim roku podatkowym dokonał dostawy produktów rolnych oraz świadczenia usług rolniczych o wartości przekraczającej 20 000 zł, - dokonał zgłoszenia rejestracyjnego, o którym mowa w art. 96 ust. 1 i 2, - prowadził uproszczoną ewidencję sprzedaży przez okres co najmniej trzech kolejnych miesięcy poprzedzających bezpośrednio miesiąc, od którego rolnik ten rezygnuje ze zwolnienia. Rolnik ryczałtowy, który rezygnuje ze zwolnienia, zobowiązany jest do ewidencjonowania dokonanej sprzedaży i zakupów w ewidencji, o której mowa w art. 109 ust. 3 ustawy o VAT. Podstawa prawna
Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.
|
S2pXSLTransformator::missingFileError :: Plik z szablonem XSL /htdocs/e-podatnik.pl/epodatnik/xml/spisy_tresci_czasopism/doradca_podatnika/633.xml NIE ISTNIEJE !!!
|
||||||
|
||||||||
