Doradca Podatnika 21-22/2007 Prawo w obronie przedsiębiorcy

dr Krzysztof Biernacki
ekspert ds. podatków w Koksztys Kancelaria Prawa Gospodarczego
z siedzibą we Wrocławiu

Jestem osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą w zakresie pośrednictwa finansowego. W związku z rozwojem firmy w grudniu 2006 r. otworzyłem kolejne (drugie) biuro (punkt sprzedaży) pod nowym adresem w wynajętym lokalu. Czy w związku z tym powinienem ten fakt zgłosić do urzędu skarbowego? Czy może wystarczy, że mam zgłoszoną siedzibę firmy (zakład główny), w której skupia się podstawowa działalność mojej firmy? Czy grożą mi jakieś konsekwencje (np. karne lub podatkowe), jeżeli nie dokonam wymaganych zgłoszeń, jak również jeśli dokonam ich dopiero po kilku miesiącach? Czy mogę zgłosić nowy adres jedynie do urzędu skarbowego, czy konieczna jest uprzednia aktualizacja wpisu do ewidencji działalności gospodarczej?

Zgodnie z ustawą o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników zgłoszenie identyfikacyjne podatników wykonujących działalność gospodarczą zawiera również informacje dotyczące tej działalności. Trudności w jednoznacznym określeniu, co należy rozumieć pod pojęciem "informacji o działalności", rozwiewa z zakresie postanowionego pytania formularz NIP-1, na którym dokonuje się takiego zgłoszenia.

W części C.5 tego formularza podatnik zobowiązany jest podać siedzibę główną oraz inne adresy, pod którymi prowadzi działalność. Odnośnie do wskazanego przypadku podatnik powinien dokonać zgłoszenia aktualizacyjnego na formularzu NIP-1, wpisując w części C.5.2. dodatkowe adresy prowadzonej działalności. Jeżeli tych dodatkowych adresów byłoby więcej niż jeden, podatnik powinien wypełnić załącznik NIP-C lub sporządzić listę tych adresów i dołączyć do zgłoszenia.


Podatnik, dokonując aktualizacji wskazanych danych po terminie naraża się na odpowiedzialność karnoskarbową w oparciu o art. 81 § 1 pkt 1 kodeksu karnego skarbowego (dalej: k.k.s.). Zgodnie z tym przepisem penalizowane jest niedopełnienie w terminie obowiązku aktualizacji danych objętych zgłoszeniem identyfikacyjnym. Czyn taki (a właściwie zaniechanie podatnika) jest wykroczeniem skarbowym podlegającym karze grzywny określanej kwotowo w granicach od jednej dziesiątej do dwudziestokrotnej wysokości minimalnego wynagrodzenia, którego kwota na 2007 r. została określona w wysokości 936 zł.


W odniesieniu do aktualizacji danych w gminnej ewidencji działalności gospodarczej, przepisy nie dają jednoznacznej odpowiedzi na postawione na wstępie pytanie. Z jednej bowiem strony obowiązek informowania o wszelkich miejscach prowadzonej działalności gospodarczej przewiduje art. 7d ustawy - Prawo działalności gospodarczej, z drugiej natomiast przepis art. 7b ust. 2 pkt 2 tej ustawy odwołuje się do uchylonego art. 11 ust. 1 ustawy. Dla przedsiębiorcy oznacza to, iż formalnie nie ma on obowiązku o tym informować.

Natomiast w praktyce przyjmuje się, że jeśli dodatkowe miejsce prowadzenia działalności wiąże się z posiadaniem tytułu prawnego do tego lokalu (np. najem, użyczenie), organy ewidencyjne stoją na stanowisku, iż należy dokonać takiego zgłoszenia. Osoba prowadząca działalność ma na to 14 dni od dnia rozpoczęcia korzystania z tego miejsca. Jednocześnie żadne przepisy nie sankcjonują opóźnienia w dokonaniu takiego zgłoszenia do gminnej ewidencji działalności gospodarczej.

Podsumowując, podatnik powinien dokonać zgłoszenia zarówno do ewidencji działalności gospodarczej, jak też do naczelnika urzędu skarbowego właściwego ze względu na miejsce prowadzonej działalności. Jednocześnie powinien on do formularza NIP-1 dołączyć czynny żal celem uniknięcia odpowiedzialności karnoskarbowej.

Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.