Doradca Podatnika 23-24/2007 Prawo pracy

Przemysław Gogojewicz
specjalista w zakresie prawa pracy

Chciałbym powierzyć jednemu z moich pracowników dodatkowe obowiązki. Jak tego prawidłowo dokonać? Powierzenie pracownikowi wykonywania dodatkowych czynności może nastąpić tylko przez zmianę zakresu jego obowiązków. Jedynym warunkiem jest to, by dodatkowe czynności mieściły się w rodzaju wykonywanej pracy określonej w umowie o pracę. Jeżeli warunek ten nie jest spełniony, niezbędne jest porozumienie lub wypowiedzenie zmieniające warunki pracy i płacy.

Zgodnie z przepisami prawa pracy pracodawca ma obowiązek zaznajamiać nowo zatrudnionych pracowników z zakresem ich obowiązków, sposobem wykonywania pracy oraz ich podstawowymi uprawnieniami. Taki sam obowiązek ciąży na pracodawcy w sytuacji, gdy pracownikowi już u niego zatrudnionemu pragnie powierzyć nowe zadania.


Jednym z podstawowych obowiązków pracownika jest obowiązek wykonywania poleceń pracodawcy. Polecenia te muszą dotyczyć pracy i nie mogą być sprzeczne z przepisami prawa oraz umowy o pracę. Oznacza to, że pracodawca nie ma możliwości powierzenia pracownikowi wykonania polecenia (zadania), które nie ma związku z wykonywaną przez niego pracą lub wykracza poza jej zakres, określony w umowie o pracę.

Pracodawca może powierzyć nowe zadania pracownikowi w dwojaki sposób, zależny od tego, czy nowe zadania wykraczają poza ustalony w umowie rodzaj pracy, czy nie. W pierwszym przypadku, gdy nowe zadania wykraczają poza rodzaj umówionej pracy, do zmiany zakresu obowiązków pracownika konieczne jest porozumienie lub wypowiedzenie zmieniające warunki pracy i płacy. Skutkiem tego będzie zmiana umowy o pracę, co pozwoli na powierzenie nowych obowiązków pracownikowi.

Dopuszczalne jest także powierzenie pracownikowi innej pracy w przypadku uzasadnionych potrzeb pracodawcy bez takiego wypowiedzenia. Jest ono jednak ograniczone dodatkowymi warunkami: nie może wiązać się z obniżeniem wynagrodzenia pracownika, musi być zgodne z jego kwalifikacjami oraz nie może trwać dłużej niż trzy miesiące w roku.


W drugim przypadku, gdy powierzenie pracownikowi dodatkowych obowiązków nie wymaga zmiany umowy o pracę, a więc dodatkowe zadania mieszczą się w rodzaju pracy powierzonej pracownikowi, pracodawca zobowiązany jest tylko do sporządzenia nowego opisu czynności pracownika, z którym musi go niezwłocznie zapoznać.

Nowy opis czynności (lub tylko jego zmiana) w omawianej sytuacji precyzuje zakres i sposób wykonywania pracy, stanowi doprecyzowanie warunków określonych w wiążącej strony umowie o pracę, nie zmienia natomiast niczego w warunkach pracy i płacy.

W przypadku gdy pracownik odmówi przyjęcia zmienionego lub nowego zakresu czynności, pracodawca ma możliwość wypowiedzenia umowy o pracę, gdyż niepodporządkowanie się poleceniom pracodawcy dotyczącym organizacji i sposobu wykonywania umówionego rodzaju pracy stanowi uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę.

Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.