zamknij to okno
Portale internetowe Wydawcnictwa Trendy sp. z o.o. korzystają z ciasteczek COOKIES w celu poprawnego działania statystyk GOOGLE oraz BIZON MEDIA dostarczających reklamy. Jeśli nie zgadzają się Państwo na zostawianie ciasteczek przez GOOGLE ANALYTICS prosimy o wyłączenie obsługi ciasteczek w konfiguracji Państwa przeglądarki stron internetowych i dalszą wizytę na stronie.

MENU   START WYDAWCA REDAKCJA ARCHIWUM  
Szukaj

WYSZUKIWARKA



BAZY PRAWA
PRAWO KRAJOWE
PRAWO UE

Rozliczenie przychodów i kosztów kontraktów długoterminowych

Rozliczenie przychodów i kosztów kontraktów długoterminowych
Pod rządami starej ustawy o rachunkowości koszty prowadzonych w mojej firmie kontraktów długoterminowych były aktywowane, aż do zakończenia, jako usługi w toku i wykazywane w bilansie. Czy ten sposób księgowania mogę stosować obecnie? Jeżeli nie, to proszę mi podpowiedzieć, jak postąpić. Jak księgować, i ewentualnie jak ująć, to w deklaracji podatkowej?
W firmie Czytelniczki stosowana była jedna z metod ustalania i prezentowania przychodów oraz kosztów usług zaawansowanych w realizacji, lecz nie zakończonych na dzień bilansowy. Znowelizowana ustawa o rachunkowości wymaga, aby operacje gospodarcze były ujmowane w księgach rachunkowych i wykazywane w sprawozdaniach finansowych zgodnie z ich treścią ekonomiczną. Sposób postępowania przedstawiony przez Czytelniczkę prowadzi do pomijania za kolejne lata w rachunku zysków i strat przychodów oraz kosztów umowy i przypisania efektów zysku lub straty, osiągniętych wyłącznie do roku zakończenia kontraktu. Trudno uznać takie postępowanie za zgodne z wyżej przedstawioną zasadą, opisaną w art. 4 ust. 2 ustawy o rachunkowości. Efektów finansowych kontraktów długoterminowych nie można wyłącznie przypisać do roku zakończenia prac, powstają one systematycznie w trakcie całego okresu realizacji.
Od 1 stycznia 2002 r. problematykę rozliczeń umów długoterminowych reguluje art. 34a–34d ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694 ze zm.).
Przed przystąpieniem do księgowania oraz prezentowania w sprawozdaniu finansowym podmiot wykonujący tego typu usługi powinien najpierw podjąć decyzję co do sposobu oceny stopnia wykonania kontraktu. Przyjętą metodę należy opisać w dokumentacji księgowej (art. 10 ust. 1 wspomnianej ustawy). Jednostka może posługiwać się kilkoma metodami, w zależności od rodzaju wykonywanych usług. Najistotniejszym warunkiem jest zachowanie zasady, w myśl której przyjęta metoda wyraża w sposób wiarygodny stopień zaawansowania usługi.
Można wymienić kilka podstawowych metod:
1) ustalenie udziałów kosztów poniesionych od dnia zawarcia umowy do dnia bilansowego w całkowitych kosztach wykonania usługi,
2) ustalenie liczby przepracowanych godzin od dnia zawarcia umowy do dnia bilansowego w całkowitej planowanej ilości roboczogodzin,
3) obmiar wykonanych prac.
Najczęściej spotykana w praktyce jest metoda wymieniona w punkcie pierwszym. Ponieważ nie wiemy, jakiego rodzaju usługi dotyczy pytanie, poniżej omówiony zostanie przykład księgowania kontraktu długoterminowego z zastosowaniem tej właśnie metody.
Na ostateczny przychód z realizacji kontraktu składają się:
• pierwotna kwota przychodu przewidziana w umowie,
• dodatkowe kwoty spowodowane zmianą ustalonego pierwotnie zakresu prac lub poziomu cen, korygujące na plus lub minus cenę wyjściową,
• dodatkowe kwoty za spełnienie lub nie określonych wymagań,
• inne roszczenia wobec zamawiającego.
Zgodnie z art. 28 ust. 3 ustawy o rachunkowości koszt wytworzenia usługi obejmuje:
• koszty bezpośrednie (np. koszty robocizny, materiałów zużytych w trakcie pracy, koszty transportu maszyn i materiałów, amortyzacja, wynajmu maszyn i urządzeń, usług podwykonawstwa, usług specjalistycznych),
• uzasadnioną część kosztów pośrednich,
• pozostałe koszty, którymi – zgodnie z warunkami umowy – można obciążyć zleceniodawcę. Nie zaliczamy do nich kosztów ogólnego zarządu oraz kosztów sprzedaży.
Podstawowym warunkiem zastosowania tej metody jest sporządzenie budżetu (kosztorysu, preliminarza) planowanych kosztów i zakresu prac. Przeważnie taki budżet konstruowany jest już na etapie składania oferty. Istotne jest aktualizowanie go wraz ze zmieniającymi się warunkami umowy, np. z powodu zwiększenia lub zmniejszenia zakresu prac czy zmiany cen.
Bieżące koszty kontraktu (w trakcie roku obrotowego) powinny być odnoszone i aktywowane na kontach zespołu „5”. Ustalenie stopnia zaawansowania robót, wysokości kosztów oraz przychodów powinno nastąpić dopiero na dzień bilansowy.
PRZYKŁAD
Założenia podstawowe:
• przychód 2800 jednostek wg umowy
• koszt 2000 jednostek wg budżetu
Zdarzenia gospodarcze
1. Koszty bezpośrednie i pośrednie zgromadzone na kontach zespołu „5”           620 j.
Księgowanie
Wn 71* konto „Koszty wytworzenia niezakończonych usług długoterminowych”
Ma 50* konto „Koszty podstawowej działalności usługowej”
2. Koszt planowanych robót poprawkowych niedających podstawy
do podniesienia ceny                                                                                                30 j.
Księgowanie
Wn 71* konto „Koszty wytworzenia niezakończonych usług długoterminowych”
Ma 64* konto „Rozliczenia międzyokresowe bierne”
3. Zaliczka na poczet wykonania usługi                                                                  400 j.
Księgowanie
Wn 20* konto „Rozrachunki z kontrahentami”
Ma 84* konto „Otrzymane i należne środki od kontrahentów na poczet przyszłych świadczeń”
4. Ustalona wartość niezużytych materiałów zaliczonych pierwotnie do kosztów          10 j.
Księgowanie – wartość ta pozostaje jako saldo 50* konta „Koszt podstawowy działalności usługowej” i podlega wykazaniu w bilansie w pozycji zapasów.
5. Ustalenie przychodu
Wysokość przychodu ustalamy, stosując udział kosztów poniesionych do planowanych, tj.
620 j./2000 j. = 31 proc.
31 proc. x 2800 j. = 868 j.
Księgowanie
Wn 84* konto „Otrzymane i należne środki od kontrahentów na poczet przyszłych świadczeń”
Ma 70* konto „Przychody z niezakończonych usług długoterminowych”
TAK ZGROMADZONE INFORMACJE PODLEGAJĄ NASTĘPUJĄCEJ PREZENTACJI W SPRAWOZDANIACH BILANSOWYCH:
• salda kont
Wn 71* konto „Koszty wytworzenia niezakończonych usług długoterminowych”
Ma 70* konto „Przychody z niezakończonych usług długoterminowych”
przenoszone są na wynik i prezentowane w rachunku zysków i strat;
• salda pozostałych kont wykazywane są w bilansie
Wn 50* konto „Koszty podstawowej działalności usługowej”                   – zapasy
Wn 20* konto „Rozrachunki z kontrahentami”                                         – należności
Wn/Ma 84* konto „Otrzymane i należne środki od kontrahentów na poczet przyszłych świadczeń” – w zależności od salda jako rozliczenia międzyokresowe (aktywne) lub inne rozliczenia międzyokresowe (pasywne).
OSTATECZNE ROZLICZENIE KONTRAKTU W NASTĘPNYM ROKU OBROTOWYM
Zdarzenia gospodarcze
1. Rzeczywisty koszt robót poprawkowych niedających podstawy do podniesienia ceny      35 j.
Księgowanie
Wn 64* konto „Rozliczenia międzyokresowe bierne”                                                                30 j.
Ma 50* konto „Koszty podstawowej działalności usługowej”                                                  30 j.
Wn 50* konto „Koszty podstawowej działalności usługowej”                                                  35 j.
Ma 490 konto „Rozliczenie kosztów”                                                                                       35 j.
2. Koszty bezpośrednie i pośrednie zgromadzone na kontach zespołu „5”                            1400 j.
(koszt bieżącego roku oraz saldo z roku ubiegłego 1390 + 10)
Księgowanie
Wn 71* konto „Koszty wytworzenia niezakończonych usług długoterminowych”
Ma 50* konto „Koszty podstawowej działalności usługowej”
3. Wystawienie faktury końcowej
Należny przychód 2800 netto – otrzymane zaliczki 400 = 2400j
Księgowanie
Wn 20* konto „Rozrachunki z kontrahentami”
Ma 84* konto „Otrzymane i należne środki od kontrahentów na poczet przyszłych świadczeń”
4. Rozliczenie wielkości przychodu
2800 – 868 = 1932 j.
Księgowanie
Wn 84* konto „Otrzymane i należne środki od kontrahentów na poczet przyszłych świadczeń”
Ma 70* konto „Przychody z niezakończonych usług długoterminowych”
Po zaksięgowaniu powyższych operacji zapisy na koncie 84* „Otrzymane i należne środki od kontrahentów na poczet przyszłych świadczeń” przedstawiają się następująco:

Konto 84*

 

Wn

 

Ma

  868 przychód  I rok

  400 zaliczka               I rok

1932 przychód II rok

2400 faktura końcowa II rok

2800

2800

Powyższy przykład przedstawia księgowania przy założeniach podstawowych. Kontrakty długoterminowe rodzą zazwyczaj szereg nietypowych problemów, które trudno jest przewidzieć i o których rozwiązaniu można mówić dopiero wtedy, kiedy wystąpią. Jednak stosowanie podstawowych zasad powinno pomóc w znalezieniu rozwiązań księgowych. Należy pamiętać, że szczególnie księgowanie kontraktów długoterminowych oparte jest na szeroko rozumianych informacjach technicznych, w ścisłym współdziałaniu pionów/komórek technicznych.
Przepisy podatkowe różnią się w tym przypadku dość znacznie. W omawianej sytuacji przychód i koszt podatkowy powstanie w momencie wystawiania faktury końcowej (moment powstania należnego przychodu). Otrzymane przez podmiot zaliczki – zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.) – nie stanowią przychodu podatkowego. Należy jednak pamiętać, że przy rozbieżności przepisów rachunkowych i podatkowych wchodzimy w zagadnienia związane z podatkiem odroczonym.
Barbara Skowrońska
Autorka jest główną księgową, laureatką konkursu „Księgowy Roku 2000”
PODSTAWA PRAWNA
art. 12 ust. 4 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.); art. 28, art. 34a–34d ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694 ze zm.).

Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.
S2pXSLTransformator::missingFileError :: Plik z szablonem XSL /htdocs/e-podatnik.pl/epodatnik/xml/spisy_tresci_czasopism/doradca_podatnika/633.xml NIE ISTNIEJE !!!
Hotelarz    Rynek Turystyczny     Restauracja    Polski Jubiler
Wydawnictwo TRENDY | Polskie Wydawnictwa Specjalistyczne ProMedia



Zapoznaj się z naszym portalem pisma branżowego Restauracja