Doradca Podatnika 35-36/2007 Obrót gospodarczy

Wiktor Cajsel
radca prawny

Czy spółka zajmująca się hurtowym handlem alkoholem może na swoich stronach internetowych zamieścić swój asortyment (widok butelki, dane); jakie są wymogi lub ograniczenia w reklamie alkoholu? Czy można zamieścić logo producenta, właściciela marki alkoholu, na własnej stronie internetowej tylko na podstawie stałej współpracy?

Działalność spółki prowadzącej działalność z zakresu hurtowego obrotu napojami alkoholowymi poddana jest wielu ograniczeniom przewidzianym m.in. w ustawie o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Zgodnie z przepisami tej ustawy promocja napojów alkoholowych oznacza ich publiczną degustację, rozdawanie rekwizytów związanych z napojami alkoholowymi, organizowanie ich premiowanej sprzedaży, a także inne formy publicznego zachęcania do nabywania napojów alkoholowych.

Natomiast reklama napojów alkoholowych polega przede wszystkim na publicznym rozpowszechnianiu znaków towarowych napojów alkoholowych lub symboli graficznych z nimi związanych, a także nazw i symboli graficznych przedsiębiorców produkujących napoje alkoholowe. Za reklamę nie uważa się natomiast informacji używanych do celów handlowych pomiędzy przedsiębiorcami zajmującymi się produkcją, obrotem hurtowym i handlem napojami alkoholowymi.

ZAKAZ REKLAMY

Kwestia reklamy napojów alkoholowych została uregulowana w art. 131 ustawy. Otóż zabrania się reklamy i promocji na obszarze kraju napojów alkoholowych, z wyjątkiem piwa, którego reklama i promocja jest dozwolona, pod warunkiem, iż nie jest kierowana do małoletnich lub prowadzona poprzez budowanie skojarzeń z: atrakcyjnością seksualną, relaksem lub wypoczynkiem, sprawnością fizyczną, nauką, pracą lub sukcesem zawodowym, zdrowiem lub sukcesem życiowym.

Reklama i promocja piwa nie może być prowadzona: w telewizji, radiu, kinie i teatrze między godziną 6.00 a 20.00, z wyjątkiem reklamy prowadzonej przez organizatora imprezy sportu wyczynowego lub profesjonalnego w trakcie trwania tej imprezy, na kasetach wideo i innych nośnikach, w prasie młodzieżowej i dziecięcej, na okładkach dzienników i czasopism, na słupach i tablicach reklamowych i innych stałych i ruchomych powierzchniach wykorzystywanych do reklamy, chyba że 20 proc. powierzchni reklamy zajmować będą widoczne i czytelne napisy informujące o szkodliwości spożycia alkoholu lub o zakazie sprzedaży alkoholu małoletnim, przy udziale małoletnich.

Jednocześnie zabrania się reklamy, promocji produktów i usług, których nazwa, znak towarowy, kształt graficzny lub opakowanie wykorzystuje podobieństwo lub jest tożsame z oznaczeniem napoju alkoholowego lub innym symbolem obiektywnie odnoszącym się do napoju alkoholowego. Zabrania się reklamy i promocji przedsiębiorców oraz innych podmiotów, które w swoim wizerunku reklamowym wykorzystują nazwę, znak towarowy, kształt graficzny lub opakowanie związane z napojem alkoholowym, jego producentem lub dystrybutorem.

Zabrania się także informowania o sponsorowaniu imprez sportowych, koncertów muzycznych oraz innych imprez masowych przez producentów i dystrybutorów napojów, których zasadniczą działalność stanowi produkcja lub sprzedaż napojów alkoholowych zawierających od 8 do 18 proc. alkoholu, w jakikolwiek inny sposób niż poprzez umieszczanie wewnątrz dzienników i czasopism, na zaproszeniu, bilecie, plakacie, produkcie lub tablicy informacyjnej związanej z określoną imprezą nazwy producenta lub dystrybutora oraz jego znaku towarowego.


Zakazy te nie obejmują reklamy i promocji napojów alkoholowych prowadzonej wewnątrz pomieszczeń hurtowni, wydzielonych stoisk lub punktów prowadzących wyłącznie sprzedaż napojów alkoholowych oraz na terenie punktów prowadzących sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży.

REKLAMA W INTERNECIE

Podmiot, który ma zamiar reklamować sprzedawane przez niego towary musi stosować się do ograniczeń, które obowiązują w przypadku wszystkich innych sposobów reklamy. Tak też należy traktować internetową reklamę towarów sprzedawanych przez hurtownie alkoholi.

W praktyce powinno to być ukształtowane w ten sposób, iż np. w serwisie internetowym umieszcza się tzw. intro o przykładowej treści: "Informacje zawarte w niniejszym serwisie internetowym firmy X są przeznaczone wyłącznie do celów komercyjnych oraz informacyjnych i mogą być wykorzystywane tylko między przedsiębiorstwami zajmującymi się produkcją, obrotem detalicznym i hurtowym napojami alkoholowymi i przeznaczone są wyłącznie dla osób pełnoletnich".

Po ustanowieniu takiej "internetowej bariery" można na podstronach konkretnego serwisu internetowego bez ograniczeń prezentować wyroby alkoholowe znajdujące się w ofercie danego przedsiębiorstwa (np. hurtowni lub producenta alkoholi).


Należy przy tym pamiętać, iż zgodnie z art. 13 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji czynem nieuczciwej konkurencji jest naśladowanie gotowego produktu, polegające na tym, że za pomocą technicznych środków reprodukcji jest kopiowana zewnętrzna postać produktu, jeżeli może wprowadzić klientów w błąd co do tożsamości producenta lub produktu. Poza tym czynem nieuczciwej konkurencji w zakresie reklamy jest zwłaszcza:

• reklama sprzeczna z przepisami prawa, dobrymi obyczajami lub uchybiająca godności człowieka;
• reklama wprowadzająca klienta w błąd i mogąca przez to wpłynąć na jego decyzję co do nabycia towaru lub usługi;
• reklama odwołująca się do uczuć klientów poprzez wywoływanie lęku, wykorzystywanie przesądów lub łatwowierności dzieci;
• wypowiedź, która, zachęcając do nabywania towarów lub usług, sprawia wrażenie neutralnej informacji;
• reklama, która stanowi istotną ingerencję w sferę prywatności, w szczególności przez uciążliwe dla klientów nagabywanie w miejscach publicznych,
• przesyłanie na koszt klienta niezamówionych towarów lub nadużywanie technicznych środków przekazu informacji.

WNIOSKI
Odpowiadając na pytania Czytelnika, należy stwierdzić, iż spółka zajmująca się handlem hurtowym alkoholem może na swoich stronach internetowych zamieścić informacje o oferowanym asortymencie (widok butelki oraz inne informacje handlowe). Jednak może to uczynić po spełnieniu pewnych ograniczeń ujętych w ustawie o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Poza tym może umieścić np. logo producenta na własnej stronie internetowej, jeśli przewiduje taką możliwość np. treść umowy o współpracy, zawartej z danym producentem alkoholu.

Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.