Doradca Podatnika 40-41/2007 Ubezpieczenia

Obywatel UE może zostać obowiązkowo wysłany na emeryturę - uznał Europejski Trybunał Sprawiedliwości.

Felix Palacios de la Villa był zatrudniony w firmie działającej w handlu tekstyliami wspólnoty autonomicznej Madrytu. Kiedy skończył 65 lat, został zwolniony z pracy. Firma powołała się na przepisy zbiorowego układu pracy obowiązujące w tym sektorze hiszpańskiej gospodarki. Przewidywały one, że pracownik, który osiągnął odpowiedni wiek i nabył prawo do emerytury, ma obowiązek zrezygnować z zatrudnienia i przejść w stan spoczynku.

Pytanie do ETS

Hiszpan odwołał się do madryckiego sądu, który zwrócił się z pytaniem do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w sprawie wykładni art. 2 ust. 1 i art. 6 dyrektywy 2000/78/WE z 27 listopada 2000 r. ustanawiająca ogólne warunki ramowe równego traktowania w zakresie zatrudnienia i pracy (Dz. Urz. UE L 303). Pierwszy z tych przepisów zawiera definicję równego traktowania, która wyklucza jakąkolwiek pośrednią czy bezpośrednią dyskryminację w odniesieniu do warunków zatrudnienia i pracy, łącznie z warunkami zwalniania i wynagradzania pracowników. Drugi z przepisów dyrektywy mówi jednak, że państwa członkowskie UE mogą przyjąć różne traktowanie pracowników ze względu na ich wiek.


Nie będzie więc dyskryminacji, jeżeli w ramach prawa krajowego zostanie to obiektywnie i racjonalnie uzasadnione celami polityki zatrudnienia, rynku pracy i kształcenia zawodowego. Takie działanie nie narusza równego traktowania, jeżeli środki mające służyć realizacji tego celu są właściwe i konieczne. W Hiszpanii w latach 1980-2001 osoby, które osiągnęły określony przepisami wiek, obowiązkowo musiały przejść na emeryturę. Zasada ta miała na celu ograniczenie bezrobocia.

Obowiązkowe przechodzenie na emeryturę zlikwidowano w 2001 r., skutkiem czego w hiszpańskich sądach pojawiła się duża liczba spraw dotyczących ważności klauzul, które pozwalały na obowiązkowe przeniesienie pracowników na emeryturę, wynikających. ze zbiorowych układów pracy. Następnie zmieniono przepisy, zawierając w nich w pewnych sytuacjach możliwość obowiązkowego kierowania na emeryturę.

Orzeczenie ETS

Europejski Trybunał Sprawiedliwości uznał, że taka regulacja nie narusza prawa Feliksa Palacios de la Villa do niedyskryminacji ze względu na wiek (wyrok z 16 października 2007 r. w sprawie C 411/05). Stwierdził, że choć rzeczywiście wprowadza różnice w traktowaniu, to jednak jest to dopuszczalne w myśl art. 6 dyrektywy. Rzecznik generalny stwierdził, że przepis pozwalający na włączenie do układów zbiorowych klauzul o obowiązkowym przejściu pracowników na emeryturę został przyjęty za namową partnerów społecznych.

Spełnia więc przesłanki dyrektywy, gdyż wpisał się w krajową politykę promującą dostęp do zatrudnienia przez lepszy jego rozdział między pokolenia. Tym bardziej że ETS już wcześniej uznał wspieranie naboru do pracy za słuszny cel polityki zatrudnienia państw członkowskich (wyrok w sprawie C-208/05). 

Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.