Doradca Podatnika 40-41/2007 VAT

Od dwóch lat właściciele małych przedsiębiorstw zobowiązani są do używania kas fiskalnych, bez względu na obroty. Są to m.in. właściciele zakładów fryzjerskich, taksówkarze, drobni handlarze, osoby prowadzące przechowalnie bagażu czy też parkingi. Kasy te miały ułatwiać rozliczanie podatku VAT, jak również kontrolować rozliczenia z tymi podmiotami.

Cel był szczytny, jednakże pojawia się w tej sytuacji pewna nieścisłość. Dlaczego wśród grupy osób, które prowadzą własną działalność gospodarczą, pojawili się Ci, których dochody nie są zbyt wysokie, a nie znaleźli się np. właściciele prywatnych gabinetów lekarskich czy też kancelarie prawne?

Oczywiste jest przecież, iż obroty i dochody stomatologa czy też notariusza są zdecydowanie wyższe niż dochody ślusarza czy krawca. Koszty prowadzenia jakiegokolwiek gabinetu lekarskiego lub też kancelarii prawej z całą pewnością są porównywalne do tych, które musi ponieść właściciel zakładu fotograficznego.

Pojawił się pomysł, aby od przyszłego roku lekarze prowadzący swą praktykę zawodową w gabinetach prywatnych również zainstalowali kasy fiskalne. Zachęceniem dla pacjentów do korzystania z rachunków VAT miałoby być odliczanie od podatku wydatków na leczenie, a do tego potrzebny jest oczywiście rachunek fiskalny lub faktura.


Odpowiedź ministra

Odpowiadając na przekazaną przy piśmie znak: SPS-023-8667/07 z 28 czerwca 2007 r. interpelację pani poseł Grażyny Tyszko w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania kas rejestrujących w prywatnych gabinetach lekarskich oraz kancelariach prawniczych, podsekretarz stanu w Ministerstwie Finansów Jacek Dominik poinformowała, że obowiązek ewidencjonowania obrotów i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących wynika bezpośrednio z art. 111 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.).

Działając w oparciu o delegację wynikającą z art. 111 ust. 7 pkt 3 ww. ustawy, minister finansów może wprowadzać w drodze rozporządzenia na czas określony zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania przy zastosowaniu kas rejestrujących niektórych grup podatników oraz niektórych czynności, ze względu na rodzaj prowadzonej działalności lub wysokość obrotu. Proces ograniczania zwolnień od ewidencjonowania przy zastosowaniu kas jest przez ostatnie lata konsekwentnie realizowany. Kolejne rozporządzenia ministra finansów w sprawie kas rejestrujących zawężały zakres tych zwolnień, a cały ten proces był podporządkowany koncepcji etapowego wprowadzania kas przy sprzedaży detalicznej.

W pierwszej kolejności wdrażano kasy dla grup podatników o najwyższych obrotach, gdzie charakter działalności handlowej wymuszał podliczanie wartości nabywanych przez klienta zakupów w jego obecności na urządzeniach kasowych oraz dla podatników prowadzących sprzedaż detaliczną towarów akcyzowych. Podatnicy osiągający niskie obroty objęci są natomiast m.in. systemem zwolnień od ewidencjonowania przy zastosowaniu kas, gdzie warunkiem korzystania ze zwolnienia jest np. nieprzekroczenie określonego limitu kwotowego sprzedaży (40 tys. zł) lub rozliczanie się w podatku dochodowym metodą ryczałtową w formie tzw. karty podatkowej.

W odniesieniu do dziedzin, gdzie miało miejsce szczególnie wysokie zagrożenie występowania zjawisk patologicznych w obrocie towarami i przy świadczeniu usług, stosowana jest odrębna zasada, zgodnie z którą ustawowy obowiązek stosowania kas rejestrujących egzekwuje się bez względu na poziom obrotów (por. np. § 4 rozporządzenia ministra finansów z dnia 25 czerwca 2007 r. w sprawie kas rejestrujących Dz.U. nr 116, poz. 804). Powyższa zasada nie ma zastosowania do wymienionych przez Poseł podatników świadczących usługi fryzjerskie czy też przechowalni bagażu.

Minister dodał, iż wyłączając ze zwolnienia od stosowania kas poszczególne grupy czynności, czy też podatników, bierze się m.in. pod uwagę praktyczną możliwość egzekwowania ewidencji przy zastosowaniu tych urządzeń. Dotyczy to m. in. czynności wykonywanych przez lekarzy i prawników. Trzeba pamiętać, że czynności te wykonywane są z reguły jedynie w obecności klienta, bez udziału osób pośrednich, które mogłyby obserwować transakcję.

Dlatego też prowadzone są analizy działań i regulacji niezbędnych do zapewnienia prawidłowej ewidencji na urządzeniach kasowych. Nie oznacza to jednak, że Ministerstwo Finansów nie rozpatruje wyłączenia ze zwolnienia od ewidencji przy zastosowaniu kas czynności wykonywanych przez lekarzy i prawników.

Kwestie te będą szczegółowo analizowane i brane pod uwagę przy pracach nad rozporządzeniem w sprawie kas rejestrujących, wyznaczającym zakres zwolnień od ewidencjonowania na okres po 31 grudnia 2007 r. (odpowiedź na interpelację nr 8667).