Doradca Podatnika 44-45/2007 Obrót gospodarczy

Jan Zieliński
specjalista od prawa pracy

Nasza firma często pokrywa koszty zakwaterowania pracowników w hotelach podczas podróży służbowej. Jednemu z nich podczas takiego wyjazdu skradziono z pokoju hotelowego przenośny komputer będący własnością firmy.

Prowadzący hotel odmówił wypłaty odszkodowania, powołując się na wywieszoną w recepcji hotelowej informację, że "hotel nie ponosi odpowiedzialności z tytułu uszkodzenia lub utraty pieniędzy, kosztowności, przedmiotów i papierów wartościowych, jeżeli nie zostały one zdeponowane w sejfie hotelowym".

Czy ma rację? Nie, nie ma racji. Odpowiedzialność prowadzącego hotel za rzeczy osoby korzystającej z usług hotelu wynika wprost z kodeksu cywilnego i powstaje z chwilą ich wniesienia do hotelu. Właściciel hotelu nie może swojej odpowiedzialności ograniczyć ani wyłączyć, zawierając z klientem umowę, w której stwierdzi, że za rzeczy gościa hotelu nie odpowiada, ani też przez ogłoszenie, np. wywieszone w recepcji. Innymi słowy próby uchylenia się przez hotel od odpowiedzialności za rzeczy klienta nie wywierają żadnych negatywnych skutków prawnych wobec konsumenta, nie uszczuplają jego praw.

Prowadzący hotel nie odpowiada za szkodę poniesioną przez gościa tylko wtedy, gdy wykaże, że powstała ona z właściwości rzeczy wniesionej lub wskutek siły wyższej albo wyłącznie z winy poszkodowanego, np. jeżeli pozostawił otwarte okno w pokoju hotelowym na parterze lub nie zamknął drzwi i opuścił pokój, lub osoby, która mu towarzyszyła, była u niego zatrudniona lub go odwiedzała (art. 846 § 1 k. c.)

Odpowiedzialność materialna hotelarza za szkody spowodowane utratą lub uszkodzeniem rzeczy (nawet kosztowności) wniesionych przez gości jest ograniczona. I tak, w stosunku do jednego gościa, maksymalna odpowiedzialność jest ograniczona do kwoty równej stukrotnej cenie wynajęcia pokoju, liczonej za jedną dobę (w praktyce kwota ta może wchodzić w grę w razie utraty lub uszkodzenia więcej niż jednej rzeczy).

Jednak odpowiedzialność za jedną rzecz nie może przekroczyć wysokości pięćdziesięciokrotnej należności za zakwaterowanie liczonej za dobę (art. 849 § 1 k.c.). Ograniczenie to nie dotyczy przypadku, gdy utrzymujący zarobkowo hotel lub podobny zakład przyjął rzecz na przechowanie albo odmówił przyjęcia jej na przechowanie, mimo że obowiązany był ją przyjąć, jak również przypadku, gdy szkoda wynikła z winy umyślnej lub rażącego niedbalstwa jego lub osoby u niego zatrudnionej.

W razie utraty lub uszkodzenia rzeczy wniesionych do hotelu poszkodowany zobowiązany jest niezwłocznie zawiadomić o tym hotelarza, w przeciwnym razie jego roszczenia wygasają. Dla celów dowodowych należy zrobić to w formie pisemnej. Dodajmy, że jeżeli kradzież w hotelu miała miejsce (dotyczy to zarówno hoteli w kraju, jak i za granicą, jeżeli umowę zawarliśmy w Polsce) w czasie trwania wycieczki, wówczas roszczenia odszkodowawcze ma obowiązek zaspokoić, na podstawie art. 11a ustawy o usługach turystycznych, organizator wypoczynku. O fakcie kradzieży należy również zawiadomić hotelarza w celu przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego.

Umowa o świadczenie usług turystycznych ma charakter umowy pakietowej i nie należy jej dzielić na poszczególne świadczenia (wyżywienie, zakwaterowanie, przelot) i do każdego z nich stosować innych przepisów, właściwych dla danego świadczenia.

Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.