Doradca Podatnika 46-47/2007 Rachunkowość

Celem nowelizacji ustawy jest dostosowanie jej do wymogów dyrektywy 2006/46/WE, a także dostosowanie niektórych jej przepisów do innych ustaw i aktualnych realiów gospodarczych. Poniżej prezentowana jest trzecia część projektu zmiany ustawy. Dotyczy ona w szczególności:

1) wprowadzenia regulacji zasad wyceny i inwentaryzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych zaliczonych do inwestycji;
2) zmian obowiązków w zakresie otwierania i zamykania ksiąg rachunkowych w sytuacjach szczególnych (upadłości z możliwością zawarcia układu, podziału przez wydzielenie);
3) zasad sporządzania skonsolidowanych sprawozdań finansowych grupy kapitałowej (zakresu podmiotowego grupy kapitałowej, sprawowania współkontroli, modyfikacji pojęć "jednostka dominująca" i "znaczący inwestor");
4) zasad rozliczania połączeń spółek metodą łączenia udziałów (wyłączenie metody łączenia udziałów w przypadku spółek nieznajdujących się pod wspólną kontrolą).

Art. 1 pkt 8 lit. a), b), c), d) projektu (art. 26 ust. 1 pkt 1-3, ust. 3 pkt 3 oraz ust. 4 i 5 ustawy) Przepisy art. 26 stanowiące o obowiązku inwentaryzacji składników aktywów i pasywów jednostek uzupełniono w następujący sposób:
1) w ust. 1 pkt 1 dodano obowiązek inwentaryzacji drogą spisu z natury nieruchomości zaliczonych do inwestycji (budynków, budowli); dookreślono, że spisowi temu podlegają papiery wartościowe w postaci materialnej;
2) w ust. 1 pkt 2 doprecyzowano, że papiery wartościowe w formie zdematerializowanej inwentaryzuje się sposobem uzyskania właściwych potwierdzeń;
3) w ust. 1 pkt 3 dodano wyszczególnienie w aktywach inwentaryzowanych przez porównanie danych ksiąg rachunkowych z odpowiednimi dokumentami praw zakwalifikowanych do nieruchomości, wymienionych w art. 3 ust. 1 pkt 15 ustawy;
4) w ust. 3 pkt 3 rozszerzono o nieruchomości zaliczone do środków trwałych oraz inwestycji katalog składników aktywów inwentaryzowanych w terminach określonych w tym przepisie;
5) w ust. 5 dodano możliwość odstąpienia od przeprowadzenia inwentaryzacji w przypadku postawienia jednostki w stan upadłości z możliwością zawarcia układu, jeżeli jednostka nie zamyka ksiąg rachunkowych, korzystając z takiej możliwości wprowadzonej zmianą w art. 12 ust. 3 ustawy, a także przeniesiono z ust. 4 dotychczasowy zapis stanowiący o możliwości odstąpienia od inwentaryzacji. Ponadto w ust. 4 i 5 zastąpiono dotychczas używane sformułowanie "postawienie jednostki w stan upadłości" sformułowaniem "ogłoszenie upadłości", zgodnym z nazewnictwem przyjętym w ustawie - Prawo upadłościowe i naprawcze.

Art. 1 pkt 9 lit. a) - tiret pierwsze projektu (art. 28 ust. 1 pkt 3-5 ustawy) Artykuł 28 ust. 1 pkt 3 uzupełniono o możliwość wyceny w skorygowanej cenie nabycia inwestycji zaliczonych do aktywów trwałych, jeżeli został dla nich określony termin wymagalności. Pozwoli to na zastosowanie przez jednostki metody wyceny przewidzianej w MSR.

W świetle proponowanych zmian w art. 28 ust. 1 pkt 4 wykreślono odwołanie do art. 63 jako zbędne, ponieważ w projekcie usunięto metodę praw własności opisaną w art. 62. Określono warunek, że metoda ta będzie stosowana jednolicie wobec jednostek podporządkowanych. Artykuł 28 ust. 1 pkt 5 uzupełniono o możliwość wyceny w skorygowanej cenie nabycia inwestycji krótkoterminowych, jeżeli został określony dla nich termin wymagalności. Pozwoli to na zastosowanie przez jednostki metody wyceny przewidzianej w MSR.

Art. 1 pkt 9 lit. a) - tiret drugie i trzecie projektu (art. 28 ust. 1 pkt 7 i 7a ustawy) Zmieniono treść pkt 7 ww. artykułu ze względu na wprowadzenie nowego pkt 7a, stanowiącego o możliwości wyceny należności i udzielonych pożyczek zaliczonych do aktywów finansowych według skorygowanej ceny nabycia oraz należności i udzielonych pożyczek zaliczonych do aktywów finansowych przeznaczonych do sprzedaży w krótkim terminie według wartości rynkowej lub inaczej określonej wartości godziwej. Pozwoli to na zastosowanie przez jednostki metody wyceny przewidzianej w MSR.

Art. 1 pkt 9 lit. a) - tiret czwarte i piąte projektu (art. 28 ust. 1 pkt 8 i 8a ustawy) Zmieniono treść pkt 8 ww. artykułu ze względu na wprowadzenie nowego pkt 8a, stanowiącego o możliwości wyceny zobowiązań finansowych według skorygowanej ceny nabycia oraz zobowiązań finansowych przeznaczonych do sprzedaży w krótkim terminie według wartości rynkowej lub inaczej określonej wartości godziwej. Pozwoli to na zastosowanie przez jednostki metody wyceny przewidzianej w MSR.