Renta nie może utracić charakteru świadczenia kompensującego utratę lub ograniczenie zdolności zarobkowania

Prezydent uważa, że nowy sposób obliczania świadczeń rentowych spowoduje ich obniżenie. Większość rencistów otrzymałaby renty na poziomie ustawowego minimum. Renta osoby całkowicie niezdolnej do pracy, która po raz pierwszy została objęta ubezpieczeniem po 1998 r. i nie ma 30 letniego stażu ubezpieczeniowego, wyniosłaby ok. 29 % jej średnich zarobków w odniesieniu do przeciętnego wynagrodzenia.

Wysokość renty nie będzie zależeć od wieku i płci osoby uprawnionej, co  ma uprościć zasadę jej ustalania. Przyjęte rozwiązanie nie spełni tego celu m.in. z uwagi na:  zróżnicowany wiek emerytalny kobiet i mężczyzn, fakt, że w latach 2009-2013 renty podobnie jak emerytury będą obliczane częściowo według starego a częściowo według nowego systemu oraz fakt, że przez wiele lat na wysokość emerytur i rent będzie wpływał kapitał początkowy obliczony  według zasad starego systemu.

Ponadto ustawa nie obejmuje wszystkich  rent, m.in. rent szkoleniowych oraz rent z ubezpieczenia z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych. Mają być zachowane dotychczasowe zasady obliczania tych świadczeń. O ile renty wypadkowe stanowią odrębny tytuł ubezpieczenia, to renta szkoleniowa jest integralnym elementem ubezpieczenia rentowego. W uzasadnieniu projektu wskazano, że celem renty szkoleniowej, przysługującej w okresie od 6 do 36 miesięcy,  jest zapewnienie środków utrzymania w czasie przekwalifikowania. Argumentacja ta nie jest zdaniem Prezydenta trafna, albowiem  celem rent z tytułu niezdolności do pracy jest także zapewnienie środków do życia.

   Ustawa zakłada, iż renta z tytułu niezdolności do pracy nie będzie ulegała zmniejszeniu ani zawieszeniu bez względu na wysokość przychodów z pracy zarobkowej. Renciści będą mogli podejmować pracę bez ograniczeń. Powstaje wątpliwość jaki jest cel utrzymywania  rent z tytułu niezdolności do pracy, jeżeli rencista może pracować i osiągać wynagrodzenie przekraczające nawet wysokość renty. Renta jest świadczeniem kompensującym utratę lub ograniczenie zdolności zarobkowania i dochód z pracy powinien mieć charakter uzupełniający. Zniesienie  zmniejszania albo zawieszania prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy pozbawia ją tego charakteru.