zamknij to okno
Portale internetowe Wydawcnictwa Trendy sp. z o.o. korzystają z ciasteczek COOKIES w celu poprawnego działania statystyk GOOGLE oraz BIZON MEDIA dostarczających reklamy. Jeśli nie zgadzają się Państwo na zostawianie ciasteczek przez GOOGLE ANALYTICS prosimy o wyłączenie obsługi ciasteczek w konfiguracji Państwa przeglądarki stron internetowych i dalszą wizytę na stronie.

MENU   START WYDAWCA REDAKCJA ARCHIWUM  
Szukaj

WYSZUKIWARKA



BAZY PRAWA
PRAWO KRAJOWE
PRAWO UE

Aneks do umowy o pracę

W maju 2004 r. podpisałem z moim pracodawcą aneks do umowę o pracę (umowa zawarta była na czas określony). Mocą aneksu przedłużony został okres wykonywania przeze mnie pracy. Proszę o wyjaśnienie, czy w związku z wejściem w życie od 1 maja br. nowych przepisów dotyczących aneksowania umów o pracę zawartych na czas określony przedłużenie – tak jak w moim przypadku – drugiej umowy o pracę na czas określony nie jest uważane za zawarcie kolejnej umowy, a co za tym idzie – za zawarcie umowy o pracę na czas nieokreślony?
  
Rzeczywiście, zgodnie ze znowelizowanym przepisem art. 251 § 2 ustawy z 26 czerwca 1974 roku – Kodeks pracy (j.t. Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.), który wszedł w życie z dniem przystąpienia Polski do Unii Europejskiej, uzgodnienie między stronami umowy zawartej na czas określony porozumienia przedłużającego czas trwania tej umowy o pracę traktowane będzie jako zawarcie kolejnej umowy na czas określony i w konsekwencji – gdy będzie to aneks podpisywany po uprzednio zawartych dwóch umowach o pracę na czas określony – może doprowadzić do przekształcenia aneksowanej umowy o pracę zawartej na czas określony w umowę zawartą na czas nieokreślony, przy założeniu, że przerwy między tymi uprzednio zawartymi umowami nie przekroczą miesiąca.
   
Należy jednak wskazać, iż w przedstawionym stanie faktycznym zawarcie przedmiotowego aneksu do umowy o pracę nie może być traktowane jako zawarcie kolejnej (trzeciej) umowy o pracę na czas określony, co skutkować by mogło uznaniem jej za umowę zawartą na czas nieokreślony. Dopiero bowiem umowy o pracę zawarte na czas określony po wejściu Polski do Unii Europejskiej czy aneksowane po tym dniu, a więc po 1 maja 2004 r., uznane są za pierwsze umowy o pracę zawarte na czas określony w myśl art. 251 k.p. Zatem w przedstawionym przez Pana przypadku aneks zawarty po 1 maja 2004 r. do uprzednio obowiązującej umowy o pracę na czas określony liczony jest jako pierwsza umowa o pracę zawarta na czas określony między Panem a pracodawcą.
  
Ostatnia duża nowelizacja kodeksu pracy z 14 listopada 2003 r. wniosła wiele istotnych zmian. Część ze znowelizowanych przepisów zaczęła obowiązywać od 1 stycznia 2004 r., inne zaś dopiero od 1 maja, tj. od dnia przystąpienia Polski do Unii Europejskiej. Jak wskazano powyżej, od 1 maja br. zaczęła obowiązywać również regulacja dotycząca zawierania umów o pracę na czas określony i podpisywania aneksów do tych umów. Regulację tę ustawodawca wprowadził w treści znowelizowanego, a uprzednio zawieszonego w swym obowiązywaniu, art. 251 kodeksu pracy.
   
Warto przypomnieć, że przed 29 listopada 2002 r. obowiązywały przepisy ograniczające liczbę kolejnych umów o pracę na czas określony, wprowadzone nowelizacją kodeksu pracy z 2 lutego 1996 r. Nowela ta po raz pierwszy wprowadziła do prawa pracy m.in. rozwiązanie polegające na stworzeniu fikcji zawarcia umowy o pracę na czas nieokreślony w przypadku zawierania kolejnych umów o pracę na czas określony między tymi samymi stronami, gdy przerwy między rozwiązaniem jednej a nawiązaniem drugiej nie przekroczyły jednego miesiąca.
   
Artykuł 251 ówcześnie obowiązującego k.p. brzmiał: „Zawarcie kolejnej umowy o pracę na czas określony jest równoznaczne w skutkach prawnych z zawarciem umowy o pracę na czas nieokreślony, jeżeli poprzednio strony dwukrotnie zawarły umowy o pracę na czas określony na następujące po sobie okresy, o ile przerwa między rozwiązaniem poprzedniej a nawiązaniem kolejnej umowy o pracę nie przekroczyła jednego miesiąca”.
   
Przedmiotowy art. 251 kodeksu pracy wprowadzony nowelą z 1996 r. nie odnosił się jednak wprost do kwestii aneksowania umów o pracę na czas określony, co czyni obecnie obowiązujący art. 251 k.p.
   
Brak wówczas wyrażonego wprost zakazu przedłużania umów o pracę na czas określony w drodze aneksów nie upoważniał jednak do swobodnego podpisywania aneksów do tych umów w dowolnej ilości.
   
Kwestia aneksów do umów o pracę na czas określony nie była jednoznaczna i zawsze należało ją oceniać przez pryzmat konkretnego przypadku. Jak wskazuje orzecznictwo i doktryna, strony umowy o pracę na czas określony mogły aneksować umowę bez skutków wynikających z art. 251 kodeksu pracy tylko wtedy, gdy np. przedłużenie czasu trwania umowy miało umożliwić pracownikowi np. ukończenie kursu. Jeżeli jednak aneksowanie umów o pracę zawartych na czas określony miało na celu jedynie przedłużenie terminu umowy, wówczas zastosowanie miała norma wynikająca z art. 251 kodeksu pracy, co niejednokrotnie skutkowało uznaniem aneksu za kolejną umowę o pracę na czas określony, a w konsekwencji – przekształceniem się aneksu w umowę o pracę na czas nieokreślony. Przedmiotowy przepis nowelą kodeksu pracy z 26 lipca 2002 r. został jednak zawieszony w obowiązywaniu do czasu wejścia Polski do Unii Europejskiej
   
Od 1 maja br. zaczął obowiązywać znowelizowany art. 251 k.p. Jak wcześniej wspomniano, znowelizowany art. 251 § 1 k.p. jest odzwierciedleniem uprzednio obowiązującego art. 251 k.p. Stanowi on, że zawarcie kolejnej umowy o pracę na czas określony jest równoznaczne w skutkach prawnych z zawarciem umowy o pracę na czas nieokreślony, jeżeli poprzednio strony dwukrotnie zawarły umowę o pracę na czas określony na następujące po sobie okresy, o ile przerwa między rozwiązaniem poprzedniej a nawiązaniem kolejnej umowy o pracę nie przekroczyła jednego miesiąca.
Przedmiotowa regulacja – podobnie jak uprzednio obowiązujący art. 251 k.p. – określa zatem wprost konsekwencje zawarcia kolejnej umowy o pracę na czas określony. I tak, jeśli zostaną łącznie spełnione dwie przesłanki, tj. gdy:
  1. umowy o pracę na czas określony zawierane są między tymi samymi stronami oraz
  2. przerwa między rozwiązaniem poprzedniej umowy a nawiązaniem następnej nie przekracza jednego miesiąca,

wówczas zawarcie trzeciej umowy o pracę na czas określony powoduje przekształcenie się tej umowy o pracę na czas określony w umowę zawartą na czas nieokreślony.

                   PRZYKŁAD
Strony zawarły trzy umowy o pracę na czas określony: od 2 do 31 maja, od 15 lipca do 15 sierpnia i od 20 sierpnia do 31 grudnia. Ponieważ przerwy między umowami nie trwały dłużej niż miesiąc, umowę podpisaną przez strony 20 sierpnia traktuje się jako umowę zawartą na czas nieokreślony.
Przepis powyższy – zgodnie z art. 251 § 3 k.p. – nie ma jednak zastosowania do umów o pracę na czas określony zawartych w celu:
  •  zastępstwa pracownika w czasie jego usprawiedliwionej nieobecności w pracy,
  •  wykonywania pracy o charakterze dorywczym lub sezonowym albo zadań realizowanych cyklicznie.
Wyraźny akcent należy położyć przede wszystkim na jasno sprecyzowane – w obowiązującym od 1 maja br. art. 251 k.p. – zasady podpisywania między stronami aneksów do umów o pracę na czas określony, którymi strony umowy przedłużają okres jej trwania. Znowelizowany art. 251 kodeksu pracy, w przeciwieństwie do uprzednio obowiązującego art. 251 k.p., reguluje bowiem nie tylko konsekwencje zawierania kolejnych umów o pracę na czas określony między tymi samymi stronami, ale również kwestię podpisywania przez pracodawców z tymi samymi pracownikami aneksów do umów o pracę zawartych na czas określony.
   
I tak, ustawodawca w znowelizowanym art. 251 § 2 kodeksu pracy wprost ograniczył zjawisko aneksowania umów o pracę. Uzgodnienie między stronami w trakcie trwania umowy o pracę na czas określony dłuższego okresu wykonywania pracy na podstawie tej umowy uważa się za zawarcie, od dnia następującego po jej rozwiązaniu, kolejnej umowy o pracę na czas określony w rozumieniu art. 251 § 1 kodeksu pracy. Co w konsekwencji może doprowadzić do przekształcenia się podpisanego aneksu w umowę o pracę na czas nieokreślony.
   
Interpretacja omawianego artykułu wydawać by się mogła prosta i jasna, ale – jak się okazuje – budzi wątpliwości w zakresie podstawowego i zasadniczego pytania: którą umowę po dniu wejścia Polski do Unii Europejskiej należy traktować jako pierwszą w rozumieniu art. 251 k.p.? Czy tę, która obowiązuje 1 maja, czy też tę, która zostanie zawarta po 1 maja br.?
   
Odpowiedzi na to pytanie nie odnajdziemy wprost w art. 251 k.p. Rozwiązanie powyższej kwestii ustawodawca zawarł w art. 15 ustawy zmieniającej przepisy kodeksu pracy z 14 listopada 2003 r. Zgodnie bowiem z powołanym tu art. 15 przepisy art. 251 k.p. w brzmieniu nadanym nowelą stosuje się do umów o pracę zawartych lub zmienianych w sposób określony w tych przepisach od dnia uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej.
Zatem umowy o pracę zawarte na czas określony przed 1 maja br. i rozwiązane po tej dacie nie będą brane pod uwagę jako pierwsze umowy o pracę na czas określony. Umowami, które będą liczone jako pierwsze w rozumieniu art. 251 k.p., będą umowy o pracę zawarte na czas określony po 1 maja br. lub po tej dacie zmieniane.
                   PRZYKŁAD
Strony zawarły umowę o pracę na czas określony, począwszy od 1 stycznia do 30 listopada 2004 r. Jeżeli po upływie terminu trwania umowy strony zawrą kolejną umowę o pracę na czas określony, np. od 15 grudnia 2004 r. do 30 listopada 2005 r., to wówczas dopiero ta umowa będzie liczona jako pierwsza umowa zawarta na czas określony w rozumieniu art. 251 k.p. Po upływie zaś trwania tej umowy, bez żadnych konsekwencji, strony w terminie miesiąca mogą podpisać kolejną umowę o pracę na czas określony, ponieważ umowa zawarta przed 1 maja 2004 r. (a więc zawarta na okres od 1 stycznia do 30 listopada 2004 r.) nie będzie liczona jako pierwsza umowa na czas określony.
Reasumując, aneks do umowy o pracę zawartej na czas określony po 1 maja 2004 r. uważa się za zawarcie kolejnej umowy o pracę na czas określony od dnia następującego po rozwiązaniu umowy, do której sporządzono aneks. W konsekwencji może to doprowadzić do zawarcia umowy o pracę na czas nieokreślony, gdy strony uprzednio zawarły dwie umowy o pracę na czas określony, a przerwy między nimi nie przekroczyły miesiąca. Przy czym należy pamiętać, że przepis art. 251 k.p. ma zastosowanie jedynie do umów i aneksów podpisywanych przez strony umów o pracę dopiero po 1 maja br. Te umowy czy aneksy zawierane i podpisywane po tej dacie liczone są – w myśl przepisu art. 251 k.p. – jako pierwsze umowy o pracę. Zatem w przedstawionym przez Pana przypadku podpisanie po 1 maja br. aneksu do umowy o pracę na czas określony, przedłużającego czas trwania umowy – zgodnie z obowiązującym art. 251 k.p. – powoduje, iż należy traktować go jako pierwszą umowę o pracę na czas określony, po której można zawrzeć z tym samym pracodawcą w terminie miesiąca kolejną umowę o pracę na czas określony bez żadnych konsekwencji.
Agnieszka Szczukiewicz
 PODSTAWA PRAWnA
art. 251 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (j.t. Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm).

Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.
S2pXSLTransformator::missingFileError :: Plik z szablonem XSL /htdocs/e-podatnik.pl/epodatnik/xml/spisy_tresci_czasopism/doradca_podatnika/633.xml NIE ISTNIEJE !!!
Hotelarz    Rynek Turystyczny     Restauracja    Polski Jubiler
Wydawnictwo TRENDY | Polskie Wydawnictwa Specjalistyczne ProMedia



Zapoznaj się z naszym portalem pisma branżowego Restauracja