|
||||||||
|
||||||||
Zobacz także
|
Nieściągalne wierzytelności a VAT (cz. 2)Przedsiębiorcy mający do czynienia z niewypłacalnymi kontrahentami mają narzędzie ułatwiające im odzyskanie VAT z niezapłaconych faktur. Muszą jednak pamiętać, że jeśli skorygują swój podatek należny zbyt wcześnie, spowoduje to powstanie u nich zaległości podatkowej, odsetek, dodatkowego zobowiązania w VAT, a nawet odpowiedzialności karnej skarbowej! Cała konstrukcja korekty podatku należnego ma zastosowanie jedynie do wierzytelności powstałych po 1 czerwca 2005 r. Decydujące dla stwierdzenia, czy dana wierzytelność może być objęta korektą na podstawie art. 89a ustawy o podatku od towarów i usług (dalej: ustawa o VAT), będzie miała data sprzedaży uwidoczniona na fakturze. Dokonanie korekty VAT związanego z nieściągalną wierzytelnością wymaga zastosowania się przez podatnika do określonych przesłanek. Podatnik przede wszystkim musi pamiętać, że do korekty podatku należnego uprawniają wyłącznie wierzytelności odpisane jako nieściągalne, a kosztem uzyskania przychodu są wierzytelności odpisane jako nieściągalne, jeżeli zostały uprzednio zarachowane jako przychód, a nieściągalność została udokumentowana. Warunkiem skorzystania z prawa do korekty jest również, aby wierzytelności nie zostały uregulowane w jakiejkolwiek formie ani nie zostały zbyte. Uregulowanie wierzytelności, czyli spełnienie świadczenia, powoduje wygaśnięcie zobowiązania z zaspokojeniem wierzyciela. Wierzytelność w tym zakresie przestaje istnieć. W przypadku zbycia wierzytelności także nie będzie podstaw do korekty. Z majątku wierzyciela zniknie wierzytelność, a w jej miejsce pojawi się inne przysporzenie majątkowe, chyba że wierzyciel rozporządzi wierzytelnością pod tytułem darmym. Kolejnym warunkiem jest możliwość obejmowania korektą jedynie podatku należnego z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług na terytorium kraju. Następnym warunkiem jest dotrzymanie terminu do skorygowania podatku należnego. Termin ten jest ograniczony do pięciu lat, licząc od początku roku, w którym została wystawiona faktura dokumentująca wierzytelność. Należy pamiętać, że wierzytelność musiała także zostać wykazana uprzednio w deklaracji jako obrót opodatkowany i podatek należny. Obrotem natomiast jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze, mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczonych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku. Następnym warunkiem jest zawiadomienie dłużnika o odpisaniu wierzytelności jako nieściągalnych. Ponadto podatnik musi jeszcze sporządzić dla dłużnika oraz urzędu skarbowego odpowiednie zawiadomienia. Odpisanie wierzytelności nieściągalnej przez wierzyciela W art. 89a ust. 1 komentowanej ustawy o VAT ustanowiono, że przedmiotem korekty mogą być jedynie wierzytelności odpisane jako nieściągalne, stanowiące koszt uzyskania przychodu w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym. Powstaje więc pytanie, kiedy następuje odpisanie wierzytelności jako nieściągalnej? Wskazać należy dwa momenty:
Co do pierwszego warunku, sama czynność odpisania wierzytelności jako nieściągalnej nie ma szczególnej formy czy wymogów formalnych. W przypadku podatników podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT) prowadzących podatkową księgę przychodów i rozchodów, jak również w przypadku ksiąg rachunkowych, zaliczenie wierzytelności do kosztów uzyskania przychodów wiąże się z dokonaniem odpowiedniego wpisu w ewidencjach podatkowych podatnika-wierzyciela. Jeżeli zaś chodzi o drugi warunek, to fakt skutecznego doręczenia dłużnikowi zawiadomienia nakłada na niego wymierne obowiązki: zapłata należności lub korekta własnego podatku naliczonego, i to za okres, w którym dokonał odliczenia. Zawiadomienie powinno nastąpić na piśmie i powinno zostać skutecznie doręczone dłużnikowi. Stosuje się do tego zawiadomienia odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej o doręczeniach. Doręczenie pism następuje za pokwitowaniem przez pocztę, przez pracowników organu podatkowego lub upoważnionej osoby. W przypadku wierzyciela oznacza to, że może on zawiadomić dłużnika, osobiście za pośrednictwem swoich pracowników, i zażądać pokwitowania, lub przesłać takie zawiadomienie za pośrednictwem poczty ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru. Dla skorzystania z prawa do korekty podatku należnego wierzyciel musi skutecznie zawiadomić dłużnika o odpisaniu wierzytelności jako nieściągalnej. WAŻNE Z dniem doręczenia dłużnikowi zawiadomienia o odpisaniu wierzytelności jako nieściągalnej rozpoczyna się bieg 28-dniowego terminu dla dłużnika na uregulowanie należności. Po jego upływie wierzyciel może skorygować swój podatek należny, a dłużnik ma obowiązek dokonania korekty swojej deklaracji za okres, w którym odliczył podatek wynikający z faktury lub fakturę otrzymał. Korekta podatku naleűnego przez wierzyciela Dokonanie korekty podatku należnego przez wierzyciela uzależnione jest od dopełnienia przez niego pewnych czynności, tj.:
Korekta podatku należnego może nastąpić w rozliczeniu za okres rozliczeniowy następujący po miesiącu, w którym dłużnik otrzymał zawiadomienie o odpisaniu wierzytelności jako nieściągalnej. Korekta może nastąpić w rozliczeniu za okres następujący po miesiącu, w którym dłużnik otrzymał zawiadomienie, co sugeruje, że z prawa do korekty można skorzystać nie tylko w tym jednym okresie rozliczeniowym. Wierzyciel przed skorygowaniem podatku należnego musi odczekać 28 dni, licząc od dnia otrzymania przez dłużnika zawiadomienia o odpisaniu wierzytelności jako nieściągalnej. Jeśli dłużnik nie spełni świadczenia, wierzyciel może dokonać korekty. WAŻNE Jeśli wierzyciel skoryguje swój podatek należny zbyt wcześnie, przed bezskutecznym upływem 28 dni od dnia otrzymania zawiadomienia przez dłużnika, spowoduje to powstanie zaległości podatkowej, odsetek i ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług. Wierzyciel narazi się także na odpowiedzialność karną skarbową. Ustawa o VAT nakłada na wierzyciela, który skorzystał z prawa do korekty, obowiązek złożenia we właściwym dla siebie urzędzie skarbowym zawiadomienia o dokonaniu korekty wraz z podaniem kwoty korekty podatku należnego. Oznacza to konieczność załączenia do deklaracji oświadczenia wierzyciela. WAŻNE Wierzyciel ma w ciągu siedmiu dni od dnia dokonania korekty, czyli złożenia deklaracji VAT-7, zawiadomić o jej dokonaniu dłużnika. Wierzyciel musi powiadomić urząd skarbowy, w którym jest zarejestrowany, o dokonanej korekcie. Powiadomienie dłużnika o tym, że wierzyciel skorygował swój podatek należny, nie wywołuje dla niego żadnych skutków. Niedopełnienie tego obowiązku nie jest też opatrzone żadną sankcją. Obowiązki dłużnika związane z korektą podatku dokonaną przez wierzyciela W przypadku doręczenia dłużnikowi zawiadomienia o odpisaniu wierzytelności jako nieściągalnej, dłużnik zobowiązany jest:
Dłużnik nie musi dokonywać korekty podatku naliczonego. Dokonanie zapłaty przez dłużnika stawia wierzyciela przed koniecznością uwzględnienia zapłaty w podatku dochodowym. Wierzyciel zobowiązany jest do podwyższenia podatku należnego za okres, w którym należność została uregulowana. Musi wystawić kolejną fakturę wewnętrzną, zawierającą kwotę odliczonego wcześniej podatku. Otrzymanie należności od dłużnika wymaga także rozpoznania z tego tytułu przychodu w podatku dochodowym. W przypadku gdy dłużnik uregulował należność po dokonaniu korekty, do której był zobowiązany, ma on prawo do zwiększenia kwoty podatku naliczonego w rozliczeniu za okres, w którym należność uregulowano. Kwota podlegająca zwiększeniu jest równa kwocie podatku naliczonego w rozliczeniu za okres, w którym należność uregulowano. Kwota podlegająca zwiększeniu jest równa kwocie wcześniej pomniejszonego podatku naliczonego lub powiększonego podatku należnego. W przypadku częściowego uregulowania, należny podatek naliczony może zostać zwiększony w odniesieniu do tej części. Dłużnik, we własnym interesie, powinien jak najszybciej dokonać korekty deklaracji za okres, w którym dokonał odliczenia. Wierzyciel jest zobowiązany dostarczyć organom podatkowym informacje o podatniku (dłużniku), który zobowiązany jest do dokonania korekty podatku naliczonego. Funkcję taką pełni drugie zawiadomienie o skorzystaniu z prawa do korekty podatku należnego wysyłane do dłużnika przez wierzyciela. Złożenie korekty oznacza powstanie zaległości podatkowej za korygowany miesiąc. Dłużnik zobowiązany będzie do wpłaty wraz z deklaracją kwoty zaległości powiększonej o należne odsetki. Jeśli dłużnik nie złoży korekty dobrowolnie, organ podatkowy może po przeprowadzeniu postępowania ustalić dodatkową sankcję w wysokości 30 proc. zaniżenia zobowiązania podatkowego. Dłużnik, który nie złoży w terminie deklaracji korygującej, popełnia czyn zabroniony opisany w kodeksie karnym skarbowym. Kopia zawiadomienia wystawionego przez wierzyciela oraz brak złożenia deklaracji korygującej przez dłużnika stanowią przesłankę podjęcia postępowania kontrolnego przez organ podatkowy. Kontrolę podatkową podejmuje się z urzędu. WAŻNE Korekta VAT nie będzie możliwa w dwóch przypadkach:
 Dominika Łukawska Autorka jest doktorantką w Katedrze Prawa Finansowego Uniwersytetu Łódzkiego Podstawa prawna:
Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.
|
S2pXSLTransformator::missingFileError :: Plik z szablonem XSL /htdocs/e-podatnik.pl/epodatnik/xml/spisy_tresci_czasopism/doradca_podatnika/633.xml NIE ISTNIEJE !!!
|
||||||
|
||||||||
