zamknij to okno
Portale internetowe Wydawcnictwa Trendy sp. z o.o. korzystają z ciasteczek COOKIES w celu poprawnego działania statystyk GOOGLE oraz BIZON MEDIA dostarczających reklamy. Jeśli nie zgadzają się Państwo na zostawianie ciasteczek przez GOOGLE ANALYTICS prosimy o wyłączenie obsługi ciasteczek w konfiguracji Państwa przeglądarki stron internetowych i dalszą wizytę na stronie.

MENU   START WYDAWCA REDAKCJA ARCHIWUM  
Szukaj

WYSZUKIWARKA



BAZY PRAWA
PRAWO KRAJOWE
PRAWO UE

Dochody z tytułu udziału w zyskach związanych z likwidacją spółek kapitałowych

Piotr Sokal
radca prawny,
doktorant w Katedrze Prawa Cywilnego i Prawa Prywatnego Międzynarodowego WPiA UŚ w Katowicach

Jednym z dochodów, który można osiągnąć w związku z udziałem w zyskach osób prawnych, jest wartość majątku otrzymanego w wyniku likwidacji spółki kapitałowej.


Kwestie związane z dochodem (przychodem) uzyskanym z udziału w zyskach spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i spółki akcyjnej reguluje art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: ustawy o CIT) oraz odpowiednio art. 24 ust. 5 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: ustawy o PIT).

Zgodnie ze wspomnianym przepisem ustawy o CIT dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 1 pkt 4a i 4b, jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału (akcji), w tym także wartość majątku otrzymanego w związku z likwidacją osoby prawnej.

W oparciu z kolei o art. 10 ust. 6 ustawy o CIT przepisy art. 10 ust. 1 stosuje się odpowiednio do podmiotów wymienionych w załączniku nr 3 do ustawy o CIT. Podobnie, na podstawie art. 24 ust. 5 pkt 3 ustawy o PIT, dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału, w tym także wartość majątku otrzymanego w związku z likwidacją osoby prawnej.

Jak wynika z tych regulacji, w katalogu sytuacji uznawanych za równoznaczne z osiąganiem dochodu (przychodu) z udziału w zyskach podmiotów mających osobowość prawną ustawodawca zamieścił wartość majątku otrzymanego przez wspólników (akcjonariuszy) w związku z likwidacją spółek kapitałowych.

 W art. 10 ustawy o CIT oraz art. 24 ustawy o PIT użyto zarówno terminu "dochód", jak i "przychód", co wskazuje m.in. na ich związek kolejno z art. 7 ust. 1, art. 22 ust. 1 oraz art. 9 ust. 1 i art. 11 ust. 1 ww. ustaw.

Dochód podatkowy z udziału w zyskach osób prawnych to faktycznie kwota odpowiadająca w podatku dochodowym pojęciu przychodu. Ten z kolei określa się również jako wynik działalności gospodarczej brutto, zawierający w sobie wynik netto, czyli dochód.

W wyroku z 20 stycznia 2005 r. NSA w Warszawie (FSK 1065/04), stwierdził m.in., że użyte w art. 10 ust. 1 ustawy o CIT i art. 24 ust. 5 ustawy o PIT wyrażenie "dochód faktycznie uzyskany z tego udziału" należy rozumieć w ten sposób, że jest to dochód należny akcjonariuszowi, a nie dochód przyszły.

Nie można uznać, że dochód ten ma swe źródło w uzyskanym przez akcjonariusza zysku, lecz wynika z samego faktu posiadania przez niego akcji (udziałów) danej spółki. Dla kwalifikacji danego przysporzenia jako dochodu z udziału w zyskach osób prawnych istotne jest, że dochód ten ma źródło w fakcie bycia udziałowcem lub akcjonariuszem (wyrok NSA w Gdańsku z 25 stycznia 2001 r., I SA/Gd 2513/98).

W piśmie MF z 31 sierpnia 1999 r. (PB4/BA-802-977-111/99/a), wyjaśniono m.in., że w świetle definicji z art. 10 ust. 1 ustawy o CIT dochodem z tytułu udziału w zyskach osób prawnych jest czysty dochód wypracowany przez spółkę i przekazany do dyspozycji udziałowców (akcjonariuszy).

WAŻNE
Kapitał zakładowy spółki z o.o. wynosi 50 000 zł. W styczniu 2007 r. czterej wspólnicy powzięli jednomyślnie uchwałę o rozwiązaniu i likwidacji spółki oraz uchwałę w sprawie wyznaczenia jej likwidatora.

Z bilansu zamknięcia likwidacji wynika, że pozostało w spółce 20 000 zł. W postępowaniu konwokacyjnym wierzyciele nie zgłosili żadnych wierzytelności. Przy założeniu, że udziały wspólników były równe, każdy z nich otrzyma z podzielonego między nimi, pozostałego majątku po 5000 zł. Wspólnicy będą zobowiązani do zapłaty podatku dochodowego od otrzymanej wypłaty - wartości otrzymanego majątku.

Obowiązek podatkowy z tytułu udziału w zyskach osób prawnych powstaje bowiem również w następstwie wypłaty wspólnikom określonej kwoty likwidacyjnej. Nadwyżka otrzymana przez wspólnika lub akcjonariusza w związku z likwidacją spółki kapitałowej stanowi przychód z podziału majątku likwidowanej spółki. Co do zasady, u podatnika będącego wspólnikiem lub akcjonariuszem dochód powstaje, gdy otrzymują oni należne świadczenie.

Omawiając to zagadnienie, konieczne jest nawiązanie do przepisów kodeksu spółek handlowych (dalej: k.s.h.), dotyczących likwidacji spółki. Stosownie do art. 275 § 2 (odpowiednio 462 § 2) k.s.h., w okresie likwidacji nie można, nawet częściowo, wypłacać wspólnikom (akcjonariuszom) zysków ani dokonywać podziału majątku spółki przed spłaceniem wszystkich zobowiązań. Jak wynika z przepisów k.s.h., celem likwidacji jest m.in. spieniężenie majątku spółki, ściągnięcie wierzytelności, wypełnienie zobowiązań, ewentualnie podzielenie pozostałego majątku pomiędzy wspólników (akcjonariuszy).

Podział między wspólników (akcjonariuszy) majątku pozostałego po zaspokojeniu lub zabezpieczeniu wierzycieli nie może nastąpić przed upływem sześciu miesięcy (roku) od daty ogłoszenia otwarcia likwidacji (od dnia ostatniego ogłoszenia o otwarciu likwidacji) i wezwania wierzycieli. Majątek dzieli się między wspólników w stosunku do ich udziałów (akcjonariuszy, w stosunku do dokonanych przez każdego z nich wpłat na kapitał zakładowy). Umowa (statut) spółki może określać inne zasady podziału majątku - art. 286 (474) k.s.h.

Warto dodać, że jeśli likwidowana spółka po zaspokojeniu lub zabezpieczeniu wierzycieli, a także w przypadkach, gdy nie było wierzycieli, posiada majątek do podziału między wspólników (akcjonariuszy), należy przygotować sprawozdanie likwidacyjne odpowiednio na dzień po zaspokojeniu lub zabezpieczeniu wierzycieli albo na dzień poprzedzający podział między wspólników (akcjonariuszy) pozostałego majątku - art. 288 § 1 (art. 476 § 1) k.s.h.

Podsumowując, przepisy art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o CIT oraz art. 24 ust. 5 pkt 3 ustawy o PIT przesądzają, że dochodem z tytułu udziału w zyskach osób prawnych jest też dochód osiągnięty przez wspólników lub akcjonariuszy w wyniku likwidacji spółek kapitałowych.

W świetle obowiązujących przepisów podatkowych podatek dochodowy od dochodów (przychodów) z dywidend oraz innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych mających siedzibę lub zarząd na terytorium RP ustala się w wysokości 19 proc. uzyskanego przychodu (art. 22 ust. 1 w zw. z art. 7 ust. 1 i art. 19 ust. 1 ustawy o CIT; art. 30a ust. 1 pkt 4 ustawy o PIT), z zastrzeżeniem zwolnień, o których mowa w art. 22 ust. 4 i następnych ustawy o CIT, jak również z uwzględnieniem postanowień wynikających z umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest RP (art. 22a ustawy o CIT; art. 30a ust. 2 ustawy o PIT). 

Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.
Fiskus
WYBRANY NUMER: 9-10/2007
DATA WYDANIA: 0000-00-00

Komentarze

Mniejsze dochody z akcyzy do budżetu

Aktualności

Współodpowiedzialność za długi małżonków takűe przy rozdzielności majątkowej
Syndyk tylko z licencją
Wyższe kary za wykroczenia
E-deklaracje na podatek transportowy

VAT

Przychody biura rachunkowego a VAT
Dostawa towarów przez organy egzekucyjne
Europejskie regulacje VAT ignorują rozwój mediów cyfrowych

PIT

Bilansowe i podatkowe rozliczanie przychodów i kosztów w czasie
Dochody z tytułu udziału w zyskach związanych z likwidacją spółek kapitałowych

Opinie

Uprawnienia wywiadu skarbowego a ochrona konstytucyjnych praw jednostki

Procedury

Wstrzymanie wykonania decyzji w postępowaniu kasacyjnym przed NSA (cz. 2)
Kilka słów o mediacji w podatkach
Jak się poskarżyć na opieszały sąd i uzyskać odszkodowanie od Skarbu Państwa
Proces karnoskarbowy bez udziału sprawcy

Przestępstwa gospodarcze

Przestępstwo przekupstwa menedżerskiego - art. 296a k.k. (cz. 2)

Egzamin na doradcę podatkowego

Ordynacja podatkowa

Autorytety o...

Jedna "europejska" podstawa opodatkowania - projekt CCCTB

Sukcesja podatkowa

Prawa i obowiązki następców prawnych
Hotelarz    Rynek Turystyczny     Restauracja    Polski Jubiler
Wydawnictwo TRENDY | Polskie Wydawnictwa Specjalistyczne ProMedia



Zapoznaj się z naszym portalem pisma branżowego Polski Jubiler