Poradnik Małej Firmy 23-24/2007 Podatki i opłaty

Piotr Ostrowski
pracownik organów skarbowych

Jestem czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, moje przedsiębiorstwo na mocy zawartej umowy agencyjnej sprzedaje cudze usługi. Na mocy tej umowy agencyjnej możemy potrącać swoje wynagrodzenie codziennie, na bieżąco, z należności otrzymywanych od klientów zleceniodawcy. W jakim terminie jako agent powinienem wystawić zleceniodawcy fakturę VAT z tytułu swojej prowizji? Czy może to być jedna zbiorcza faktura obejmująca np. cały miesiąc, czy każde potrącenie (otrzymanie prowizji) powinno być udokumentowane oddzielną fakturą?

Podstawę opodatkowania czynności wynikających z umowy agencyjnej dla agenta stanowi kwota prowizji lub innych postaci wynagrodzeń pomniejszona o kwotę podatku. Analizując przedstawiony stan faktyczny, w pierwszej kolejności należy ustalić moment powstania obowiązku podatkowego.

Moment powstania obowiązku podatkowego

Zasadą jest, że obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wydania towaru lub wykonania usługi. Jeżeli wykonana usługa powinna być potwierdzona fakturą, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury, nie później jednak niż w 7. dniu, licząc od wykonania usługi. Jak z tego wynika, moment powstania obowiązku podatkowego, a co za tym idzie, wykazanie sprzedaży w deklaracji podatkowej składanej na potrzeby podatku od towarów i usług, są związane z faktycznym wykonaniem usługi.

W przypadku wystawienia faktury moment powstania obowiązku podatkowego może być przesunięty o 7 dni. W stanie faktycznym przedstawionym w zapytaniu podatnik w ciągu miesiąca świadczy kolejne usługi (sprzedaje klientom usługi oferowane przez zleceniodawcę) swojemu zleceniodawcy i potrąca sobie za nie prowizje. W tej sytuacji należy się zastanowić, czy mamy do czynienia z pojedynczymi usługami, które każdorazowo kończą się pobraniem prowizji, czy ze sprzedażą o charakterze ciągłym. Z przepisów nie wynika jednak, co należy rozumieć przez sprzedaż o charakterze ciągłym.

Można się pokusić o stwierdzenie, że sprzedaż o charakterze ciągłym obejmuje wynikające z umowy świadczenie polegające na stałym i powtarzalnym zachowaniu strony zobowiązanej do świadczenia. W przypadku sprzedaży o charakterze ciągłym fakturę wystawia się nie później niż siódmego dnia od zakończenia miesiąca, w którym dokonano sprzedaży, i podatnik może podać na fakturze miesiąc i rok dokonania sprzedaży. W opisanej przez podatnika sytuacji najlepszym rozwiązaniem wydaje się dokonanie w umowie agencyjnej zapisu, z którego będzie wynikało, że agent jest zobowiązany wystawić fakturę na koniec miesiąca na kwoty prowizji pobrane w tym miesiącu.

Treść artykułu dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie opublikowania go w piśmie.